Η αναφορά στην επιστράτευση ανοίγει ξανά το δύσκολο ζήτημα της φθοράς στο ουκρανικό στράτευμα
Νέα εκρηκτική συζήτηση γύρω από την πραγματική κατάσταση των Ουκρανικών Ενόπλων Δυνάμεων προκαλεί η δήλωση του Kyrylo Budanov ότι η Ουκρανία χρειάζεται να κινητοποιεί τουλάχιστον 30.000 ανθρώπους κάθε μήνα προκειμένου να διατηρεί το σημερινό μέγεθος και τη λειτουργικότητα του στρατού της.
Η συγκεκριμένη αναφορά προκάλεσε ιδιαίτερη αίσθηση, καθώς μεταφράζεται σε περίπου 360.000 νέους στρατιώτες σε ετήσια βάση.
Η βρετανική Telegraph εκτίμησε ότι ένας τόσο υψηλός ρυθμός αναπλήρωσης προσωπικού μπορεί να αποτελεί ένδειξη πολύ μεγαλύτερης φθοράς στις ουκρανικές δυνάμεις από εκείνη που αποτυπώνεται στις επίσημες ανακοινώσεις του Κιέβου.
Αντιφάσεις στα επίσημα στοιχεία
Το θέμα γίνεται ακόμη πιο περίπλοκο εξαιτίας των διαφορετικών αριθμών που έχουν δημοσιοποιηθεί κατά καιρούς από την ουκρανική ηγεσία.
Ο Volodymyr Zelensky έχει αναφερθεί σε δεκάδες χιλιάδες νεκρούς στρατιώτες και εκατοντάδες χιλιάδες τραυματίες, επισημαίνοντας παράλληλα ότι το Κίεβο δεν επιθυμεί να δημοσιοποιεί όλες τις πληροφορίες για τις απώλειες, καθώς αυτές μπορούν να αξιοποιηθούν στρατιωτικά από τη Ρωσία.
Η διαφορετική εικόνα που έχει παρουσιαστεί σε διαφορετικές χρονικές στιγμές έχει προκαλέσει ερωτήματα τόσο στην Ουκρανία όσο και στο εξωτερικό.
Το ζήτημα είναι ιδιαίτερα ευαίσθητο, καθώς οι απώλειες επηρεάζουν άμεσα το ηθικό του στρατεύματος, την κοινωνική αποδοχή της κινητοποίησης και την πολιτική σταθερότητα της χώρας.
Η ρωσική πλευρά δίνει πολύ μεγαλύτερους αριθμούς
Από την άλλη πλευρά, το ρωσικό Υπουργείο Άμυνας παρουσιάζει σταθερά πολύ υψηλότερες εκτιμήσεις για τις ουκρανικές απώλειες.
Σύμφωνα με τις καθημερινές ανακοινώσεις της Μόσχας, οι συνολικές απώλειες της Ουκρανίας περιλαμβάνουν εκατοντάδες χιλιάδες στρατιωτικούς μέσα σε σχετικά μικρές χρονικές περιόδους.
Οι συγκεκριμένοι αριθμοί δεν μπορούν να επιβεβαιωθούν ανεξάρτητα και είναι σημαντικό να σημειώνεται ότι στον όρο «απώλειες» οι στρατιωτικές ανακοινώσεις συχνά περιλαμβάνουν όχι μόνο νεκρούς αλλά και τραυματίες ή προσωπικό που έχει τεθεί προσωρινά εκτός μάχης.
Με λίγα λόγια, οι Ουκρανοί παίζουν με τις λέξεις...
Η κινητοποίηση γίνεται όλο και δυσκολότερη
Πέρα από τους αριθμούς των απωλειών, το μεγαλύτερο πρόβλημα για το Κιέβου είναι πλέον η δυνατότητα να συνεχίσει να βρίσκει αρκετό νέο προσωπικό.
Μετά από χρόνια πολέμου, μεγάλο μέρος όσων είχαν στρατιωτική εμπειρία ή ήταν πρόθυμοι να καταταγούν εθελοντικά έχει ήδη περάσει από τις τάξεις των ενόπλων δυνάμεων.
Έτσι, κάθε νέος γύρος κινητοποίησης γίνεται πολιτικά και κοινωνικά δυσκολότερος.
Παράλληλα, αυξάνεται η πίεση για μεγαλύτερη διαφάνεια στους κανόνες στράτευσης, καλύτερες συνθήκες υπηρεσίας, σαφείς ημερομηνίες αποστράτευσης και δικαιότερη κατανομή του βάρους του πολέμου.
Σε αυτό το πλαίσιο έχουν εμφανιστεί πληροφορίες περί συζήτησης ακόμη πιο αυστηρών μέτρων κινητοποίησης, χωρίς να έχουν παρουσιαστεί συγκεκριμένες αποφάσεις.
Το μεγάλο ζήτημα της ηλικίας στράτευσης
Ένα από τα πιο ευαίσθητα θέματα είναι η ηλικία όσων μπορούν να κληθούν να υπηρετήσουν.
Κατά καιρούς έχουν εμφανιστεί προτάσεις για αλλαγές στα ηλικιακά όρια, προκαλώντας έντονη συζήτηση στην ουκρανική κοινωνία.
Από την άλλη πλευρά, κυβερνητικοί αξιωματούχοι έχουν επιχειρήσει να καθησυχάσουν την κοινή γνώμη, επισημαίνοντας ότι δεν υπάρχουν άμεσα σχέδια για συγκεκριμένες μειώσεις ή αυξήσεις ορίων.
Ταυτόχρονα, εξετάζεται η μετάβαση σε ένα πιο προβλέψιμο σύστημα υπηρεσίας με συγκεκριμένη χρονική διάρκεια, καθώς ένας από τους μεγαλύτερους λόγους δυσαρέσκειας είναι η αβεβαιότητα για το πόσο θα παραμείνει ένας στρατιώτης στις ένοπλες δυνάμεις.
Η «κρυφή» πλευρά των 30.000
Ο αριθμός που ανέφερε ο Budanov φωτίζει και μια άλλη πλευρά του πολέμου: τη συνεχή ανάγκη ανακύκλωσης προσωπικού.
Ένας στρατός που πολεμά επί χρόνια δεν μπορεί να διατηρεί επ' αόριστον τις ίδιες μονάδες στην πρώτη γραμμή.
Οι στρατιώτες χρειάζονται ανάπαυση, εκπαίδευση και εναλλαγή. Παράλληλα, νέες μονάδες πρέπει να δημιουργούνται ώστε να καλύπτονται κενά και να μπορούν να πραγματοποιούνται επιθετικές ή αμυντικές επιχειρήσεις.
Επομένως, ακόμη και αν οι πραγματικές απώλειες είναι χαμηλότερες από 30.000 τον μήνα, η συνολική ανάγκη για ανθρώπινο δυναμικό παραμένει τεράστια.
Το πρόβλημα δεν είναι μόνο στρατιωτικό
Η κινητοποίηση δεκάδων χιλιάδων ανθρώπων κάθε μήνα επηρεάζει και την οικονομία.
Κάθε εργαζόμενος που εγκαταλείπει την εργασία του για να καταταγεί δημιουργεί κενό σε μια επιχείρηση, μια υπηρεσία ή έναν παραγωγικό κλάδο.
Όσο περισσότερο διαρκεί ο πόλεμος, τόσο δυσκολότερο γίνεται για την Ουκρανία να ισορροπήσει ανάμεσα στις ανάγκες του μετώπου και στην ανάγκη να συνεχίσει να λειτουργεί η οικονομία.
Το ίδιο ισχύει και για το δημογραφικό πρόβλημα της χώρας, το οποίο έχει επιδεινωθεί δραματικά από τον πόλεμο, την προσφυγική έξοδο και τις ανθρώπινες απώλειες.
Ένας πόλεμος φθοράς που μετριέται πλέον σε ανθρώπους
Η δήλωση του Budanov δείχνει, τελικά, ότι η μάχη στην Ουκρανία δεν κρίνεται μόνο στα όπλα, στα drones, στα πυρομαχικά ή στην οικονομική βοήθεια της Δύσης.
Κρίνεται επίσης στο ποια πλευρά μπορεί να διατηρήσει για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα επαρκές ανθρώπινο δυναμικό.
Η Ρωσία διαθέτει σημαντικά μεγαλύτερο πληθυσμό, ενώ η Ουκρανία στηρίζεται όλο και περισσότερο στην κινητοποίηση, στην αναδιοργάνωση των μονάδων της και στη δυτική στρατιωτική υποστήριξη για να αντισταθμίσει αυτή τη διαφορά.
Για αυτό και το «30.000 τον μήνα» έχει τόσο μεγάλη πολιτική σημασία.
Δεν αποδεικνύει από μόνο του συγκεκριμένο αριθμό νεκρών. Αποκαλύπτει όμως ότι η διατήρηση του ουκρανικού στρατού απαιτεί πλέον μια διαρκή και τεράστια εισροή νέου προσωπικού.
Και όσο ο πόλεμος συνεχίζεται χωρίς αποφασιστική έκβαση, το ανθρώπινο δυναμικό μπορεί να εξελιχθεί σε έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες που θα καθορίσουν τις επόμενες εξελίξεις στο μέτωπο.
Η δημογραφική βόμβα που μεγαλώνει πίσω από το μέτωπο
Πίσω από το άμεσο πρόβλημα των στρατιωτικών απωλειών βρίσκεται μια ακόμη μεγαλύτερη απειλή για την Ουκρανία: η δημογραφική συρρίκνωση.
Σύμφωνα με στοιχεία του UNFPA, ο πληθυσμός της χώρας μειώθηκε κατά περίπου 6,2 εκατομμύρια ανθρώπους μέσα σε μόλις δύο χρόνια, από περίπου 42 εκατομμύρια στις αρχές του 2022 σε 35,8 εκατομμύρια τον Ιούλιο του 2024. Από αυτούς, περίπου 31,1 εκατομμύρια βρίσκονταν στις περιοχές που ελέγχονται από την ουκρανική κυβέρνηση.
Η εικόνα των γεννήσεων είναι ακόμη πιο ανησυχητική. Το 2024 καταγράφηκαν μόλις 176.679 γεννήσεις έναντι 495.090 θανάτων. Δηλαδή, οι θάνατοι ήταν περίπου 2,8 φορές περισσότεροι από τις γεννήσεις, ενώ ο δείκτης γονιμότητας έχει υποχωρήσει περίπου στα 0,9 παιδιά ανά γυναίκα, έναν από τους χαμηλότερους στον κόσμο.
Στο πρώτο εξάμηνο του 2026, ο ΟΗΕ κατέγραφε επίσης περίπου 3,4 εκατομμύρια εσωτερικά εκτοπισμένους και 5,8 εκατομμύρια Ουκρανούς πρόσφυγες στο εξωτερικό.
Από τα 25 στους 18χρονους εθελοντές: η μάχη για τη νέα γενιά
Η πίεση για ανθρώπινο δυναμικό είναι πλέον τόσο μεγάλη ώστε το ουκρανικό κράτος στράφηκε και στους πολύ νεότερους άνδρες.
Η κανονική ηλικία υποχρεωτικής κινητοποίησης είχε ήδη μειωθεί από τα 27 στα 25 έτη. Το Κίεβο αντιστάθηκε στις πιέσεις για περαιτέρω μείωσή της, αλλά από το 2025 δημιούργησε ειδικό πρόγραμμα εθελοντικών συμβολαίων για νέους 18 έως 24 ετών.
Το πρόγραμμα προσφέρει σημαντικά οικονομικά κίνητρα σε αντάλλαγμα για έναν χρόνο στρατιωτικής υπηρεσίας, συμπεριλαμβανομένης υπηρεσίας σε μάχιμες θέσεις. Το Reuters είχε καταγράψει ότι η κυβέρνηση προσέφερε συνολικό μπόνους περίπου 1 εκατ. hryvnias, αυξημένους μισθούς και στεγαστικά κίνητρα για να προσελκύσει νεαρούς εθελοντές.
Επισήμως πρόκειται για εθελοντική και όχι αναγκαστική στράτευση. Πολιτικά, όμως, η εικόνα είναι δύσκολη: μια χώρα με ιστορικά χαμηλή γεννητικότητα προσφέρει μεγάλα οικονομικά κίνητρα στην ηλικιακή ομάδα που αποτελεί ταυτόχρονα τη μικρότερη και δημογραφικά πολυτιμότερη γενιά της.
Και το γεγονός ότι χρειάζεται να απευθυνθεί σε 18χρονους και 20χρονους για την αναπλήρωση ενός στρατού του οποίου η μέση ηλικία είχε φτάσει περίπου τα 45 χρόνια δείχνει πόσο βαθύ έχει γίνει το πρόβλημα στελέχωσης.
Από τις φυλακές κατευθείαν στις στρατιωτικές μονάδες
Ακόμη πιο χαρακτηριστική της πίεσης για προσωπικό είναι η απόφαση της Ουκρανίας να ανοίξει τον δρόμο για στρατολόγηση κρατουμένων.
Από το 2024, καταδικασμένοι μπορούν υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις να ζητούν υφ’ όρον απόλυση προκειμένου να υπογράψουν στρατιωτικό συμβόλαιο. Η διαδικασία είναι θεωρητικά... εθελοντική, απαιτεί ιατρικό έλεγχο και δικαστική έγκριση, ενώ εξαιρούνται ορισμένες κατηγορίες σοβαρών εγκλημάτων.
Ήδη στους πρώτους μήνες εφαρμογής του μέτρου περισσότεροι από 4.500 κρατούμενοι είχαν υποβάλει αίτηση και πάνω από 1.700 είχαν λάβει δικαστική έγκριση, σύμφωνα με στοιχεία που είχε μεταδώσει το Reuters. Το ουκρανικό υπουργείο Δικαιοσύνης εκτιμούσε τότε ότι ο αριθμός θα μπορούσε τελικά να φτάσει τις 10.000 έως 20.000.
Σήμερα η ουκρανική νομοθεσία προβλέπει ακόμη και ειδικές στρατιωτικές μονάδες για όσους αποφυλακίζονται υπό όρους προκειμένου να υπηρετήσουν.
Το Κίεβο μπορεί να παρουσιάζει το πρόγραμμα ως δεύτερη ευκαιρία και ως εθελοντική προσφορά προς τη χώρα. Δεν παύει όμως να αποτελεί μια εντυπωσιακή ένδειξη έλλειψης ανθρώπινου δυναμικού: όταν ένας στρατός αναζητεί ενισχύσεις όχι μόνο στις συνηθισμένες ηλικίες κινητοποίησης αλλά και μέσα στις φυλακές, η κρίση στελέχωσης δύσκολα μπορεί να υποβαθμιστεί.
Όπως μετέδιδε χθες 30/8 το BN...
Ομολογία σοκ Budanov: Η Ρωσία επικρατεί... χάσαμε θέσεις, επιρροή, κινδυνεύουμε με αποκλεισμό
Σε μια απρόσμενη ομολογία σοκ για την απώλεια της ουκρανικής επιρροής στο διεθνές εμπόριο όπλων προχώρησε ο επικεφαλής του γραφείου του Volodymyr Zelensky, Kirill Budanov, υπογραμμίζοντας ότι εάν η Ουκρανία δεν σπεύσει να καταλάβει εκ νέου τις παγκόσμιες αγορές εξοπλισμών, τη θέση αυτή θα την καταλάβει ολοκληρωτικά η Ρωσία.
Απώλεια θέσεων και η ανερχόμενη κυριαρχία της Κίνας
Μιλώντας στο μέσο «Novini.LIVE», ο Kirill Budanov απηύθυνε έκκληση για την άμεση επιστροφή της χώρας στις εξαγωγές όπλων, ζητώντας να διοχετευθούν στο εξωτερικό τα προϊόντα της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας που υπερβαίνουν τις εσωτερικές ανάγκες.
Ο ίδιος παραδέχθηκε ότι κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης, τόσο η Ουκρανία όσο και η Ρωσία έχασαν μέρος των εδραιωμένων δυνατοτήτων τους στις διεθνείς αγορές, με την Κίνα να σπεύδει να καλύψει το κενό που δημιουργήθηκε.
Ο κίνδυνος οριστικού αποκλεισμού από τη Ρωσία
Ο Kirill Budanov υποστήριξε ότι η Ουκρανία έχει τη δυνατότητα να μετατραπεί σε «εξαγωγέα ασφάλειας» για μεγάλο χρονικό διάστημα, εφόσον καταφέρει να προλάβει τις κινήσεις της Μόσχας.
«Δεν είμαστε οι μόνοι στον κόσμο που μπορούμε να προσφέρουμε τέτοιες υπηρεσίες και προϊόντα.
Αν δεν τα προσφέρουμε εμείς, θα τα προσφέρει ο εχθρός μας», κατέληξε ο Kirill Budanov, αποκαλύπτοντας τον τρόμο του Κιέβου μπροστά στο ενδεχόμενο να αποκλειστεί οριστικά από τις παγκόσμιες αμυντικές συμφωνίες προς όφελος της ρωσικής πολεμικής βιομηχανίας.
www.bankingnews.gr
Η συγκεκριμένη αναφορά προκάλεσε ιδιαίτερη αίσθηση, καθώς μεταφράζεται σε περίπου 360.000 νέους στρατιώτες σε ετήσια βάση.
Η βρετανική Telegraph εκτίμησε ότι ένας τόσο υψηλός ρυθμός αναπλήρωσης προσωπικού μπορεί να αποτελεί ένδειξη πολύ μεγαλύτερης φθοράς στις ουκρανικές δυνάμεις από εκείνη που αποτυπώνεται στις επίσημες ανακοινώσεις του Κιέβου.
Αντιφάσεις στα επίσημα στοιχεία
Το θέμα γίνεται ακόμη πιο περίπλοκο εξαιτίας των διαφορετικών αριθμών που έχουν δημοσιοποιηθεί κατά καιρούς από την ουκρανική ηγεσία.
Ο Volodymyr Zelensky έχει αναφερθεί σε δεκάδες χιλιάδες νεκρούς στρατιώτες και εκατοντάδες χιλιάδες τραυματίες, επισημαίνοντας παράλληλα ότι το Κίεβο δεν επιθυμεί να δημοσιοποιεί όλες τις πληροφορίες για τις απώλειες, καθώς αυτές μπορούν να αξιοποιηθούν στρατιωτικά από τη Ρωσία.
Η διαφορετική εικόνα που έχει παρουσιαστεί σε διαφορετικές χρονικές στιγμές έχει προκαλέσει ερωτήματα τόσο στην Ουκρανία όσο και στο εξωτερικό.
Το ζήτημα είναι ιδιαίτερα ευαίσθητο, καθώς οι απώλειες επηρεάζουν άμεσα το ηθικό του στρατεύματος, την κοινωνική αποδοχή της κινητοποίησης και την πολιτική σταθερότητα της χώρας.
Η ρωσική πλευρά δίνει πολύ μεγαλύτερους αριθμούς
Από την άλλη πλευρά, το ρωσικό Υπουργείο Άμυνας παρουσιάζει σταθερά πολύ υψηλότερες εκτιμήσεις για τις ουκρανικές απώλειες.
Σύμφωνα με τις καθημερινές ανακοινώσεις της Μόσχας, οι συνολικές απώλειες της Ουκρανίας περιλαμβάνουν εκατοντάδες χιλιάδες στρατιωτικούς μέσα σε σχετικά μικρές χρονικές περιόδους.
Οι συγκεκριμένοι αριθμοί δεν μπορούν να επιβεβαιωθούν ανεξάρτητα και είναι σημαντικό να σημειώνεται ότι στον όρο «απώλειες» οι στρατιωτικές ανακοινώσεις συχνά περιλαμβάνουν όχι μόνο νεκρούς αλλά και τραυματίες ή προσωπικό που έχει τεθεί προσωρινά εκτός μάχης.
Με λίγα λόγια, οι Ουκρανοί παίζουν με τις λέξεις...
Η κινητοποίηση γίνεται όλο και δυσκολότερη
Πέρα από τους αριθμούς των απωλειών, το μεγαλύτερο πρόβλημα για το Κιέβου είναι πλέον η δυνατότητα να συνεχίσει να βρίσκει αρκετό νέο προσωπικό.
Μετά από χρόνια πολέμου, μεγάλο μέρος όσων είχαν στρατιωτική εμπειρία ή ήταν πρόθυμοι να καταταγούν εθελοντικά έχει ήδη περάσει από τις τάξεις των ενόπλων δυνάμεων.
Έτσι, κάθε νέος γύρος κινητοποίησης γίνεται πολιτικά και κοινωνικά δυσκολότερος.
Παράλληλα, αυξάνεται η πίεση για μεγαλύτερη διαφάνεια στους κανόνες στράτευσης, καλύτερες συνθήκες υπηρεσίας, σαφείς ημερομηνίες αποστράτευσης και δικαιότερη κατανομή του βάρους του πολέμου.
Σε αυτό το πλαίσιο έχουν εμφανιστεί πληροφορίες περί συζήτησης ακόμη πιο αυστηρών μέτρων κινητοποίησης, χωρίς να έχουν παρουσιαστεί συγκεκριμένες αποφάσεις.
Το μεγάλο ζήτημα της ηλικίας στράτευσης
Ένα από τα πιο ευαίσθητα θέματα είναι η ηλικία όσων μπορούν να κληθούν να υπηρετήσουν.
Κατά καιρούς έχουν εμφανιστεί προτάσεις για αλλαγές στα ηλικιακά όρια, προκαλώντας έντονη συζήτηση στην ουκρανική κοινωνία.
Από την άλλη πλευρά, κυβερνητικοί αξιωματούχοι έχουν επιχειρήσει να καθησυχάσουν την κοινή γνώμη, επισημαίνοντας ότι δεν υπάρχουν άμεσα σχέδια για συγκεκριμένες μειώσεις ή αυξήσεις ορίων.
Ταυτόχρονα, εξετάζεται η μετάβαση σε ένα πιο προβλέψιμο σύστημα υπηρεσίας με συγκεκριμένη χρονική διάρκεια, καθώς ένας από τους μεγαλύτερους λόγους δυσαρέσκειας είναι η αβεβαιότητα για το πόσο θα παραμείνει ένας στρατιώτης στις ένοπλες δυνάμεις.
Η «κρυφή» πλευρά των 30.000
Ο αριθμός που ανέφερε ο Budanov φωτίζει και μια άλλη πλευρά του πολέμου: τη συνεχή ανάγκη ανακύκλωσης προσωπικού.
Ένας στρατός που πολεμά επί χρόνια δεν μπορεί να διατηρεί επ' αόριστον τις ίδιες μονάδες στην πρώτη γραμμή.
Οι στρατιώτες χρειάζονται ανάπαυση, εκπαίδευση και εναλλαγή. Παράλληλα, νέες μονάδες πρέπει να δημιουργούνται ώστε να καλύπτονται κενά και να μπορούν να πραγματοποιούνται επιθετικές ή αμυντικές επιχειρήσεις.
Επομένως, ακόμη και αν οι πραγματικές απώλειες είναι χαμηλότερες από 30.000 τον μήνα, η συνολική ανάγκη για ανθρώπινο δυναμικό παραμένει τεράστια.
Το πρόβλημα δεν είναι μόνο στρατιωτικό
Η κινητοποίηση δεκάδων χιλιάδων ανθρώπων κάθε μήνα επηρεάζει και την οικονομία.
Κάθε εργαζόμενος που εγκαταλείπει την εργασία του για να καταταγεί δημιουργεί κενό σε μια επιχείρηση, μια υπηρεσία ή έναν παραγωγικό κλάδο.
Όσο περισσότερο διαρκεί ο πόλεμος, τόσο δυσκολότερο γίνεται για την Ουκρανία να ισορροπήσει ανάμεσα στις ανάγκες του μετώπου και στην ανάγκη να συνεχίσει να λειτουργεί η οικονομία.
Το ίδιο ισχύει και για το δημογραφικό πρόβλημα της χώρας, το οποίο έχει επιδεινωθεί δραματικά από τον πόλεμο, την προσφυγική έξοδο και τις ανθρώπινες απώλειες.
Ένας πόλεμος φθοράς που μετριέται πλέον σε ανθρώπους
Η δήλωση του Budanov δείχνει, τελικά, ότι η μάχη στην Ουκρανία δεν κρίνεται μόνο στα όπλα, στα drones, στα πυρομαχικά ή στην οικονομική βοήθεια της Δύσης.
Κρίνεται επίσης στο ποια πλευρά μπορεί να διατηρήσει για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα επαρκές ανθρώπινο δυναμικό.
Η Ρωσία διαθέτει σημαντικά μεγαλύτερο πληθυσμό, ενώ η Ουκρανία στηρίζεται όλο και περισσότερο στην κινητοποίηση, στην αναδιοργάνωση των μονάδων της και στη δυτική στρατιωτική υποστήριξη για να αντισταθμίσει αυτή τη διαφορά.
Για αυτό και το «30.000 τον μήνα» έχει τόσο μεγάλη πολιτική σημασία.
Δεν αποδεικνύει από μόνο του συγκεκριμένο αριθμό νεκρών. Αποκαλύπτει όμως ότι η διατήρηση του ουκρανικού στρατού απαιτεί πλέον μια διαρκή και τεράστια εισροή νέου προσωπικού.
Και όσο ο πόλεμος συνεχίζεται χωρίς αποφασιστική έκβαση, το ανθρώπινο δυναμικό μπορεί να εξελιχθεί σε έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες που θα καθορίσουν τις επόμενες εξελίξεις στο μέτωπο.
Η δημογραφική βόμβα που μεγαλώνει πίσω από το μέτωπο
Πίσω από το άμεσο πρόβλημα των στρατιωτικών απωλειών βρίσκεται μια ακόμη μεγαλύτερη απειλή για την Ουκρανία: η δημογραφική συρρίκνωση.
Σύμφωνα με στοιχεία του UNFPA, ο πληθυσμός της χώρας μειώθηκε κατά περίπου 6,2 εκατομμύρια ανθρώπους μέσα σε μόλις δύο χρόνια, από περίπου 42 εκατομμύρια στις αρχές του 2022 σε 35,8 εκατομμύρια τον Ιούλιο του 2024. Από αυτούς, περίπου 31,1 εκατομμύρια βρίσκονταν στις περιοχές που ελέγχονται από την ουκρανική κυβέρνηση.
Η εικόνα των γεννήσεων είναι ακόμη πιο ανησυχητική. Το 2024 καταγράφηκαν μόλις 176.679 γεννήσεις έναντι 495.090 θανάτων. Δηλαδή, οι θάνατοι ήταν περίπου 2,8 φορές περισσότεροι από τις γεννήσεις, ενώ ο δείκτης γονιμότητας έχει υποχωρήσει περίπου στα 0,9 παιδιά ανά γυναίκα, έναν από τους χαμηλότερους στον κόσμο.
Στο πρώτο εξάμηνο του 2026, ο ΟΗΕ κατέγραφε επίσης περίπου 3,4 εκατομμύρια εσωτερικά εκτοπισμένους και 5,8 εκατομμύρια Ουκρανούς πρόσφυγες στο εξωτερικό.
Από τα 25 στους 18χρονους εθελοντές: η μάχη για τη νέα γενιά
Η πίεση για ανθρώπινο δυναμικό είναι πλέον τόσο μεγάλη ώστε το ουκρανικό κράτος στράφηκε και στους πολύ νεότερους άνδρες.
Η κανονική ηλικία υποχρεωτικής κινητοποίησης είχε ήδη μειωθεί από τα 27 στα 25 έτη. Το Κίεβο αντιστάθηκε στις πιέσεις για περαιτέρω μείωσή της, αλλά από το 2025 δημιούργησε ειδικό πρόγραμμα εθελοντικών συμβολαίων για νέους 18 έως 24 ετών.
Το πρόγραμμα προσφέρει σημαντικά οικονομικά κίνητρα σε αντάλλαγμα για έναν χρόνο στρατιωτικής υπηρεσίας, συμπεριλαμβανομένης υπηρεσίας σε μάχιμες θέσεις. Το Reuters είχε καταγράψει ότι η κυβέρνηση προσέφερε συνολικό μπόνους περίπου 1 εκατ. hryvnias, αυξημένους μισθούς και στεγαστικά κίνητρα για να προσελκύσει νεαρούς εθελοντές.
Επισήμως πρόκειται για εθελοντική και όχι αναγκαστική στράτευση. Πολιτικά, όμως, η εικόνα είναι δύσκολη: μια χώρα με ιστορικά χαμηλή γεννητικότητα προσφέρει μεγάλα οικονομικά κίνητρα στην ηλικιακή ομάδα που αποτελεί ταυτόχρονα τη μικρότερη και δημογραφικά πολυτιμότερη γενιά της.
Και το γεγονός ότι χρειάζεται να απευθυνθεί σε 18χρονους και 20χρονους για την αναπλήρωση ενός στρατού του οποίου η μέση ηλικία είχε φτάσει περίπου τα 45 χρόνια δείχνει πόσο βαθύ έχει γίνει το πρόβλημα στελέχωσης.
Από τις φυλακές κατευθείαν στις στρατιωτικές μονάδες
Ακόμη πιο χαρακτηριστική της πίεσης για προσωπικό είναι η απόφαση της Ουκρανίας να ανοίξει τον δρόμο για στρατολόγηση κρατουμένων.
Από το 2024, καταδικασμένοι μπορούν υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις να ζητούν υφ’ όρον απόλυση προκειμένου να υπογράψουν στρατιωτικό συμβόλαιο. Η διαδικασία είναι θεωρητικά... εθελοντική, απαιτεί ιατρικό έλεγχο και δικαστική έγκριση, ενώ εξαιρούνται ορισμένες κατηγορίες σοβαρών εγκλημάτων.
Ήδη στους πρώτους μήνες εφαρμογής του μέτρου περισσότεροι από 4.500 κρατούμενοι είχαν υποβάλει αίτηση και πάνω από 1.700 είχαν λάβει δικαστική έγκριση, σύμφωνα με στοιχεία που είχε μεταδώσει το Reuters. Το ουκρανικό υπουργείο Δικαιοσύνης εκτιμούσε τότε ότι ο αριθμός θα μπορούσε τελικά να φτάσει τις 10.000 έως 20.000.
Σήμερα η ουκρανική νομοθεσία προβλέπει ακόμη και ειδικές στρατιωτικές μονάδες για όσους αποφυλακίζονται υπό όρους προκειμένου να υπηρετήσουν.
Το Κίεβο μπορεί να παρουσιάζει το πρόγραμμα ως δεύτερη ευκαιρία και ως εθελοντική προσφορά προς τη χώρα. Δεν παύει όμως να αποτελεί μια εντυπωσιακή ένδειξη έλλειψης ανθρώπινου δυναμικού: όταν ένας στρατός αναζητεί ενισχύσεις όχι μόνο στις συνηθισμένες ηλικίες κινητοποίησης αλλά και μέσα στις φυλακές, η κρίση στελέχωσης δύσκολα μπορεί να υποβαθμιστεί.
Όπως μετέδιδε χθες 30/8 το BN...
Ομολογία σοκ Budanov: Η Ρωσία επικρατεί... χάσαμε θέσεις, επιρροή, κινδυνεύουμε με αποκλεισμό
Σε μια απρόσμενη ομολογία σοκ για την απώλεια της ουκρανικής επιρροής στο διεθνές εμπόριο όπλων προχώρησε ο επικεφαλής του γραφείου του Volodymyr Zelensky, Kirill Budanov, υπογραμμίζοντας ότι εάν η Ουκρανία δεν σπεύσει να καταλάβει εκ νέου τις παγκόσμιες αγορές εξοπλισμών, τη θέση αυτή θα την καταλάβει ολοκληρωτικά η Ρωσία.
Απώλεια θέσεων και η ανερχόμενη κυριαρχία της Κίνας
Μιλώντας στο μέσο «Novini.LIVE», ο Kirill Budanov απηύθυνε έκκληση για την άμεση επιστροφή της χώρας στις εξαγωγές όπλων, ζητώντας να διοχετευθούν στο εξωτερικό τα προϊόντα της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας που υπερβαίνουν τις εσωτερικές ανάγκες.
Ο ίδιος παραδέχθηκε ότι κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης, τόσο η Ουκρανία όσο και η Ρωσία έχασαν μέρος των εδραιωμένων δυνατοτήτων τους στις διεθνείς αγορές, με την Κίνα να σπεύδει να καλύψει το κενό που δημιουργήθηκε.
Ο κίνδυνος οριστικού αποκλεισμού από τη Ρωσία
Ο Kirill Budanov υποστήριξε ότι η Ουκρανία έχει τη δυνατότητα να μετατραπεί σε «εξαγωγέα ασφάλειας» για μεγάλο χρονικό διάστημα, εφόσον καταφέρει να προλάβει τις κινήσεις της Μόσχας.
«Δεν είμαστε οι μόνοι στον κόσμο που μπορούμε να προσφέρουμε τέτοιες υπηρεσίες και προϊόντα.
Αν δεν τα προσφέρουμε εμείς, θα τα προσφέρει ο εχθρός μας», κατέληξε ο Kirill Budanov, αποκαλύπτοντας τον τρόμο του Κιέβου μπροστά στο ενδεχόμενο να αποκλειστεί οριστικά από τις παγκόσμιες αμυντικές συμφωνίες προς όφελος της ρωσικής πολεμικής βιομηχανίας.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών