Η αντιπαράθεση κλιμακώθηκε μετά τις δηλώσεις της Ευρωπαίας Επιτρόπου Διεύρυνσης Marta Kos, η οποία υποστήριξε ότι η Γεωργία παραμένει υποψήφια προς ένταξη στην ΕΕ ουσιαστικά μόνο στα χαρτιά, καθώς η πολιτική της κυβέρνησης έχει οδηγήσει σε στασιμότητα την ενταξιακή διαδικασία
Σε νέα φάση έντασης εισέρχονται οι σχέσεις της Γεωργίας με την Ευρωπαϊκή Ένωση, με την Τιφλίδα να απορρίπτει τις επικρίσεις των Βρυξελλών και να διαμηνύει ότι η εθνική κυριαρχία, η ασφάλεια και η αποφυγή μιας στρατιωτικής σύγκρουσης αποτελούν αδιαπραγμάτευτες προτεραιότητες.
Η αντιπαράθεση κλιμακώθηκε μετά τις δηλώσεις της Ευρωπαίας Επιτρόπου Διεύρυνσης Marta Kos, η οποία υποστήριξε ότι η Γεωργία παραμένει υποψήφια προς ένταξη στην ΕΕ ουσιαστικά μόνο στα χαρτιά, καθώς η πολιτική της κυβέρνησης έχει οδηγήσει σε στασιμότητα την ενταξιακή διαδικασία.
Η απάντηση της γεωργιανής ηγεσίας ήταν ιδιαίτερα αιχμηρή, με τον πρόεδρο του Κοινοβουλίου, Shalva Papuashvili, να αντιστρέφει το επιχείρημα των Βρυξελλών.
«Καλύτερα να είμαστε υποψήφια χώρα μόνο στα χαρτιά, παρά κράτος μόνο στα χαρτιά», ήταν το κεντρικό μήνυμα της τοποθέτησής του, υποστηρίζοντας ότι η συμμόρφωση με τις ευρωπαϊκές υποδείξεις θα μπορούσε να είχε οδηγήσει τη Γεωργία σε σοβαρή αποσταθεροποίηση.
Η προειδοποίηση της Marta Kos
Η Ευρωπαία Επίτροπος Διεύρυνσης εξέφρασε τη δυσαρέσκειά της για την πορεία των σχέσεων Βρυξελλών και Τιφλίδας, συγκρίνοντας την κατάσταση στη Γεωργία με την πρόοδο της Ουκρανίας και της Μολδαβίας προς την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση.
«Θα ήθελα η Γεωργία, με την υποστήριξη του γεωργιανού λαού, να βρίσκεται σήμερα στο ίδιο επίπεδο με τη Μολδαβία και την Ουκρανία», δήλωσε, σύμφωνα με τη γεωργιανή δημόσια ραδιοτηλεόραση.
Παράλληλα, προειδοποίησε ότι οι πολιτικές εξελίξεις στη Γεωργία θα αποτυπωθούν στην επικείμενη έκθεση διεύρυνσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία αναμένεται στα τέλη Οκτωβρίου.
Η Kos κατέστησε σαφές ότι η μελλοντική πορεία των σχέσεων ΕΕ-Γεωργίας θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τις αποφάσεις των κρατών-μελών, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο περαιτέρω επιδείνωσης των διμερών σχέσεων.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση υποστηρίζει ότι η κυβέρνηση της Γεωργίας έχει απομακρυνθεί από βασικές δημοκρατικές δεσμεύσεις, κυρίως όσον αφορά την προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων, την ανεξαρτησία των θεσμών και το περιβάλλον λειτουργίας των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών.
Η απάντηση της Τιφλίδας: «Δεν θα γίνουμε δεύτερη Ουκρανία»
Ο πρόεδρος του γεωργιανού Κοινοβουλίου, Shalva Papuashvili, απέρριψε τις ευρωπαϊκές επικρίσεις, παρουσιάζοντας τη στάση της κυβέρνησης ως επιλογή προστασίας της κρατικής υπόστασης και της εθνικής ασφάλειας.
Σύμφωνα με τον ίδιο, εάν η Γεωργία είχε ακολουθήσει τις υποδείξεις των Βρυξελλών και είχε επιλέξει την κλιμάκωση της αντιπαράθεσης με τη Ρωσία, θα μπορούσε να είχε βρεθεί αντιμέτωπη με σοβαρή οικονομική κρίση ή ακόμη και με νέα στρατιωτική σύγκρουση.
«Αν είχαμε ακούσει τις Βρυξέλλες, η Γεωργία σήμερα θα ήταν, για πολλούς λόγους, κράτος μόνο στα χαρτιά», υποστήριξε, σύμφωνα με το γεωργιανό δημοσίευμα.
Ο Papuashvili συνέκρινε την οικονομική κατάσταση της Γεωργίας με εκείνη της Μολδαβίας και επικαλέστηκε την καταστροφή που έχει προκαλέσει ο πόλεμος στην Ουκρανία, υποστηρίζοντας ότι η κυβέρνησή του επέλεξε συνειδητά να αποφύγει μια ανάλογη εξέλιξη.
Όπως ανέφερε, η βασική διαφωνία με τις Βρυξέλλες είναι ότι η γεωργιανή κυβέρνηση αρνείται να υιοθετήσει πολιτικές τις οποίες θεωρεί επιζήμιες για τα εθνικά συμφέροντα.
Η άποψη ότι οι ευρωπαϊκές υποδείξεις θα είχαν οδηγήσει τη Γεωργία σε πόλεμο αποτελεί πολιτική εκτίμηση της γεωργιανής ηγεσίας και όχι αποδεδειγμένη συνέπεια της ευρωπαϊκής πολιτικής.
Η ευρωπαϊκή προοπτική που «πάγωσε» το 2024
Η Γεωργία απέκτησε επισήμως καθεστώς υποψήφιας προς ένταξη χώρας στην Ευρωπαϊκή Ένωση τον Δεκέμβριο του 2023, υπό την προϋπόθεση ότι θα προχωρούσε σε συγκεκριμένες μεταρρυθμίσεις.
Ωστόσο, οι σχέσεις επιδεινώθηκαν σημαντικά μέσα στο 2024.
Τον Ιούνιο εκείνης της χρονιάς, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο διαπίστωσε ότι οι ενέργειες της γεωργιανής κυβέρνησης είχαν οδηγήσει σε ουσιαστική αναστολή της ενταξιακής διαδικασίας.
Η κρίση επιδεινώθηκε τον Νοέμβριο του 2024, όταν η κυβέρνηση του πρωθυπουργού Irakli Kobakhidze ανακοίνωσε ότι δεν θα θέσει στην ημερήσια διάταξη την έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων πριν από το 2028.
Στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης βρέθηκαν νομοθετικές πρωτοβουλίες για τις οργανώσεις που λαμβάνουν χρηματοδότηση από το εξωτερικό, καθώς και ρυθμίσεις που αφορούν τα δικαιώματα των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποστήριξε ότι οι νομοθετικές αυτές παρεμβάσεις και οι ευρύτερες πολιτικές εξελίξεις συνιστούν οπισθοδρόμηση σε ζητήματα δημοκρατίας και θεμελιωδών ελευθεριών.
Η γεωργιανή κυβέρνηση, αντίθετα, επιμένει ότι έχει δικαίωμα να νομοθετεί σύμφωνα με τις εθνικές της προτεραιότητες και απορρίπτει αυτό που χαρακτηρίζει εξωτερική πολιτική παρέμβαση.
Οι κυρώσεις στις θεωρήσεις εισόδου και η πίεση των Βρυξελλών
Η επιδείνωση των σχέσεων δεν περιορίστηκε στο διπλωματικό επίπεδο.
Στις 6 Μαρτίου 2026, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποφάσισε την προσωρινή αναστολή της απαλλαγής από την υποχρέωση θεώρησης εισόδου για κατόχους γεωργιανών διπλωματικών, υπηρεσιακών και επίσημων διαβατηρίων.
Η απόφαση συνδέθηκε με τις ανησυχίες της ΕΕ για τη δημοκρατική πορεία της χώρας και τον σεβασμό των θεμελιωδών δικαιωμάτων.
Το μέτρο δεν ισοδυναμεί με γενική κατάργηση της δυνατότητας ταξιδιών χωρίς βίζα για όλους τους Γεωργιανούς πολίτες.
Ωστόσο, αποτέλεσε σαφές μήνυμα πολιτικής πίεσης προς την κυβέρνηση της Τιφλίδας, σε μια περίοδο κατά την οποία η ενταξιακή διαδικασία βρίσκεται ήδη σε αδιέξοδο.
«Η αξιοπρέπεια και η ειρήνη πάνω από την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση»
Στο ίδιο κλίμα κινήθηκε και ο επικεφαλής της κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας του κυβερνώντος κόμματος Γεωργιανό Όνειρο, Irakli Kirtskhalia.
Σε δημόσια παρέμβασή του υποστήριξε ότι η ευρωπαϊκή ολοκλήρωση δεν μπορεί να ταυτίζεται με την άνευ όρων αποδοχή πολιτικών απαιτήσεων.
Κατά την άποψή του, η Γεωργία είναι σε θέση να υλοποιήσει τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις, αλλά δεν πρόκειται να εγκαταλείψει τις «κόκκινες γραμμές» της στα θέματα εθνικής κυριαρχίας και ασφάλειας.
«Η Γεωργία σέβεται μια Ευρώπη όπου αντιμετωπίζεται ως ισότιμο κράτος και όχι ως χώρα στην οποία υπαγορεύουν απ' έξω ποιες θυσίες πρέπει να κάνει», ανέφερε, σύμφωνα με το αρχικό δημοσίευμα.
Η συγκεκριμένη τοποθέτηση αποτυπώνει την κεντρική επιχειρηματολογία του κυβερνώντος κόμματος, το οποίο επιχειρεί να παρουσιάσει τη σύγκρουση με τις Βρυξέλλες ως ζήτημα εθνικής ανεξαρτησίας και όχι ως απομάκρυνση από την Ευρώπη.
Παρόμοια θέση διατύπωσε και ο πρωθυπουργός Irakli Kobakhidze, επαναλαμβάνοντας ότι η πολιτική της κυβέρνησης απέτρεψε, κατά την εκτίμησή του, την εμπλοκή της Γεωργίας σε μια σύγκρουση ανάλογη με εκείνη της Ουκρανίας.
Το γεωπολιτικό δίλημμα της Γεωργίας
Πίσω από τη σύγκρουση Βρυξελλών και Τιφλίδας βρίσκεται ένα ευρύτερο γεωπολιτικό ζήτημα: η θέση της Γεωργίας ανάμεσα στις φιλοδοξίες ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, στην ανάγκη διατήρησης της ασφάλειάς της και στη γεωγραφική εγγύτητα με τη Ρωσία.
Η χώρα έχει ήδη βιώσει στρατιωτική σύγκρουση με τη Μόσχα το 2008, ενώ το καθεστώς της Αμπχαζίας και της Νότιας Οσετίας εξακολουθεί να αποτελεί σημαντικό ζήτημα κυριαρχίας και εδαφικής ακεραιότητας.
Για τη γεωργιανή κυβέρνηση, η αποφυγή νέας αντιπαράθεσης με τη Ρωσία παρουσιάζεται ως βασικός άξονας εξωτερικής πολιτικής.
Για τις Βρυξέλλες, αντίθετα, η πρόοδος προς την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση συνδέεται με την εκπλήρωση θεσμικών και δημοκρατικών προϋποθέσεων, οι οποίες ισχύουν για τις υποψήφιες χώρες.
Το αποτέλεσμα είναι ένα βαθύ πολιτικό αδιέξοδο: η Γεωργία διατηρεί τυπικά την ιδιότητα της υποψήφιας χώρας, αλλά η ουσιαστική της πορεία προς την ΕΕ παραμένει παγωμένη.
Το ερώτημα που τίθεται πλέον είναι κατά πόσο μπορεί να αποκατασταθεί ο διάλογος, χωρίς να υπάρξει περαιτέρω ρήξη μεταξύ της γεωργιανής κυβέρνησης και των ευρωπαϊκών θεσμών.
www.bankingnews.gr
Η αντιπαράθεση κλιμακώθηκε μετά τις δηλώσεις της Ευρωπαίας Επιτρόπου Διεύρυνσης Marta Kos, η οποία υποστήριξε ότι η Γεωργία παραμένει υποψήφια προς ένταξη στην ΕΕ ουσιαστικά μόνο στα χαρτιά, καθώς η πολιτική της κυβέρνησης έχει οδηγήσει σε στασιμότητα την ενταξιακή διαδικασία.
Η απάντηση της γεωργιανής ηγεσίας ήταν ιδιαίτερα αιχμηρή, με τον πρόεδρο του Κοινοβουλίου, Shalva Papuashvili, να αντιστρέφει το επιχείρημα των Βρυξελλών.
«Καλύτερα να είμαστε υποψήφια χώρα μόνο στα χαρτιά, παρά κράτος μόνο στα χαρτιά», ήταν το κεντρικό μήνυμα της τοποθέτησής του, υποστηρίζοντας ότι η συμμόρφωση με τις ευρωπαϊκές υποδείξεις θα μπορούσε να είχε οδηγήσει τη Γεωργία σε σοβαρή αποσταθεροποίηση.
Η προειδοποίηση της Marta Kos
Η Ευρωπαία Επίτροπος Διεύρυνσης εξέφρασε τη δυσαρέσκειά της για την πορεία των σχέσεων Βρυξελλών και Τιφλίδας, συγκρίνοντας την κατάσταση στη Γεωργία με την πρόοδο της Ουκρανίας και της Μολδαβίας προς την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση.
«Θα ήθελα η Γεωργία, με την υποστήριξη του γεωργιανού λαού, να βρίσκεται σήμερα στο ίδιο επίπεδο με τη Μολδαβία και την Ουκρανία», δήλωσε, σύμφωνα με τη γεωργιανή δημόσια ραδιοτηλεόραση.
Παράλληλα, προειδοποίησε ότι οι πολιτικές εξελίξεις στη Γεωργία θα αποτυπωθούν στην επικείμενη έκθεση διεύρυνσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία αναμένεται στα τέλη Οκτωβρίου.
Η Kos κατέστησε σαφές ότι η μελλοντική πορεία των σχέσεων ΕΕ-Γεωργίας θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από τις αποφάσεις των κρατών-μελών, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο περαιτέρω επιδείνωσης των διμερών σχέσεων.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση υποστηρίζει ότι η κυβέρνηση της Γεωργίας έχει απομακρυνθεί από βασικές δημοκρατικές δεσμεύσεις, κυρίως όσον αφορά την προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων, την ανεξαρτησία των θεσμών και το περιβάλλον λειτουργίας των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών.
Η απάντηση της Τιφλίδας: «Δεν θα γίνουμε δεύτερη Ουκρανία»
Ο πρόεδρος του γεωργιανού Κοινοβουλίου, Shalva Papuashvili, απέρριψε τις ευρωπαϊκές επικρίσεις, παρουσιάζοντας τη στάση της κυβέρνησης ως επιλογή προστασίας της κρατικής υπόστασης και της εθνικής ασφάλειας.
Σύμφωνα με τον ίδιο, εάν η Γεωργία είχε ακολουθήσει τις υποδείξεις των Βρυξελλών και είχε επιλέξει την κλιμάκωση της αντιπαράθεσης με τη Ρωσία, θα μπορούσε να είχε βρεθεί αντιμέτωπη με σοβαρή οικονομική κρίση ή ακόμη και με νέα στρατιωτική σύγκρουση.
«Αν είχαμε ακούσει τις Βρυξέλλες, η Γεωργία σήμερα θα ήταν, για πολλούς λόγους, κράτος μόνο στα χαρτιά», υποστήριξε, σύμφωνα με το γεωργιανό δημοσίευμα.
Ο Papuashvili συνέκρινε την οικονομική κατάσταση της Γεωργίας με εκείνη της Μολδαβίας και επικαλέστηκε την καταστροφή που έχει προκαλέσει ο πόλεμος στην Ουκρανία, υποστηρίζοντας ότι η κυβέρνησή του επέλεξε συνειδητά να αποφύγει μια ανάλογη εξέλιξη.
Όπως ανέφερε, η βασική διαφωνία με τις Βρυξέλλες είναι ότι η γεωργιανή κυβέρνηση αρνείται να υιοθετήσει πολιτικές τις οποίες θεωρεί επιζήμιες για τα εθνικά συμφέροντα.
Η άποψη ότι οι ευρωπαϊκές υποδείξεις θα είχαν οδηγήσει τη Γεωργία σε πόλεμο αποτελεί πολιτική εκτίμηση της γεωργιανής ηγεσίας και όχι αποδεδειγμένη συνέπεια της ευρωπαϊκής πολιτικής.
Η ευρωπαϊκή προοπτική που «πάγωσε» το 2024
Η Γεωργία απέκτησε επισήμως καθεστώς υποψήφιας προς ένταξη χώρας στην Ευρωπαϊκή Ένωση τον Δεκέμβριο του 2023, υπό την προϋπόθεση ότι θα προχωρούσε σε συγκεκριμένες μεταρρυθμίσεις.
Ωστόσο, οι σχέσεις επιδεινώθηκαν σημαντικά μέσα στο 2024.
Τον Ιούνιο εκείνης της χρονιάς, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο διαπίστωσε ότι οι ενέργειες της γεωργιανής κυβέρνησης είχαν οδηγήσει σε ουσιαστική αναστολή της ενταξιακής διαδικασίας.
Η κρίση επιδεινώθηκε τον Νοέμβριο του 2024, όταν η κυβέρνηση του πρωθυπουργού Irakli Kobakhidze ανακοίνωσε ότι δεν θα θέσει στην ημερήσια διάταξη την έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων πριν από το 2028.
Στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης βρέθηκαν νομοθετικές πρωτοβουλίες για τις οργανώσεις που λαμβάνουν χρηματοδότηση από το εξωτερικό, καθώς και ρυθμίσεις που αφορούν τα δικαιώματα των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποστήριξε ότι οι νομοθετικές αυτές παρεμβάσεις και οι ευρύτερες πολιτικές εξελίξεις συνιστούν οπισθοδρόμηση σε ζητήματα δημοκρατίας και θεμελιωδών ελευθεριών.
Η γεωργιανή κυβέρνηση, αντίθετα, επιμένει ότι έχει δικαίωμα να νομοθετεί σύμφωνα με τις εθνικές της προτεραιότητες και απορρίπτει αυτό που χαρακτηρίζει εξωτερική πολιτική παρέμβαση.
Οι κυρώσεις στις θεωρήσεις εισόδου και η πίεση των Βρυξελλών
Η επιδείνωση των σχέσεων δεν περιορίστηκε στο διπλωματικό επίπεδο.
Στις 6 Μαρτίου 2026, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποφάσισε την προσωρινή αναστολή της απαλλαγής από την υποχρέωση θεώρησης εισόδου για κατόχους γεωργιανών διπλωματικών, υπηρεσιακών και επίσημων διαβατηρίων.
Η απόφαση συνδέθηκε με τις ανησυχίες της ΕΕ για τη δημοκρατική πορεία της χώρας και τον σεβασμό των θεμελιωδών δικαιωμάτων.
Το μέτρο δεν ισοδυναμεί με γενική κατάργηση της δυνατότητας ταξιδιών χωρίς βίζα για όλους τους Γεωργιανούς πολίτες.
Ωστόσο, αποτέλεσε σαφές μήνυμα πολιτικής πίεσης προς την κυβέρνηση της Τιφλίδας, σε μια περίοδο κατά την οποία η ενταξιακή διαδικασία βρίσκεται ήδη σε αδιέξοδο.
«Η αξιοπρέπεια και η ειρήνη πάνω από την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση»
Στο ίδιο κλίμα κινήθηκε και ο επικεφαλής της κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας του κυβερνώντος κόμματος Γεωργιανό Όνειρο, Irakli Kirtskhalia.
Σε δημόσια παρέμβασή του υποστήριξε ότι η ευρωπαϊκή ολοκλήρωση δεν μπορεί να ταυτίζεται με την άνευ όρων αποδοχή πολιτικών απαιτήσεων.
Κατά την άποψή του, η Γεωργία είναι σε θέση να υλοποιήσει τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις, αλλά δεν πρόκειται να εγκαταλείψει τις «κόκκινες γραμμές» της στα θέματα εθνικής κυριαρχίας και ασφάλειας.
«Η Γεωργία σέβεται μια Ευρώπη όπου αντιμετωπίζεται ως ισότιμο κράτος και όχι ως χώρα στην οποία υπαγορεύουν απ' έξω ποιες θυσίες πρέπει να κάνει», ανέφερε, σύμφωνα με το αρχικό δημοσίευμα.
Η συγκεκριμένη τοποθέτηση αποτυπώνει την κεντρική επιχειρηματολογία του κυβερνώντος κόμματος, το οποίο επιχειρεί να παρουσιάσει τη σύγκρουση με τις Βρυξέλλες ως ζήτημα εθνικής ανεξαρτησίας και όχι ως απομάκρυνση από την Ευρώπη.
Παρόμοια θέση διατύπωσε και ο πρωθυπουργός Irakli Kobakhidze, επαναλαμβάνοντας ότι η πολιτική της κυβέρνησης απέτρεψε, κατά την εκτίμησή του, την εμπλοκή της Γεωργίας σε μια σύγκρουση ανάλογη με εκείνη της Ουκρανίας.
Το γεωπολιτικό δίλημμα της Γεωργίας
Πίσω από τη σύγκρουση Βρυξελλών και Τιφλίδας βρίσκεται ένα ευρύτερο γεωπολιτικό ζήτημα: η θέση της Γεωργίας ανάμεσα στις φιλοδοξίες ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, στην ανάγκη διατήρησης της ασφάλειάς της και στη γεωγραφική εγγύτητα με τη Ρωσία.
Η χώρα έχει ήδη βιώσει στρατιωτική σύγκρουση με τη Μόσχα το 2008, ενώ το καθεστώς της Αμπχαζίας και της Νότιας Οσετίας εξακολουθεί να αποτελεί σημαντικό ζήτημα κυριαρχίας και εδαφικής ακεραιότητας.
Για τη γεωργιανή κυβέρνηση, η αποφυγή νέας αντιπαράθεσης με τη Ρωσία παρουσιάζεται ως βασικός άξονας εξωτερικής πολιτικής.
Για τις Βρυξέλλες, αντίθετα, η πρόοδος προς την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση συνδέεται με την εκπλήρωση θεσμικών και δημοκρατικών προϋποθέσεων, οι οποίες ισχύουν για τις υποψήφιες χώρες.
Το αποτέλεσμα είναι ένα βαθύ πολιτικό αδιέξοδο: η Γεωργία διατηρεί τυπικά την ιδιότητα της υποψήφιας χώρας, αλλά η ουσιαστική της πορεία προς την ΕΕ παραμένει παγωμένη.
Το ερώτημα που τίθεται πλέον είναι κατά πόσο μπορεί να αποκατασταθεί ο διάλογος, χωρίς να υπάρξει περαιτέρω ρήξη μεταξύ της γεωργιανής κυβέρνησης και των ευρωπαϊκών θεσμών.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών