Στο επίκεντρο των αμερικανικών πρωτοβουλιών βρίσκεται ένα ενδεχόμενο μορατόριουμ στα πλήγματα κατά ενεργειακών υποδομών, καθώς και μια συμφωνία για την προστασία των μεταφορών σιτηρών
(upd4) Η κυβέρνηση του Donald Trump επιχειρεί νέα διπλωματική παρέμβαση στο ουκρανικό μέτωπο, προωθώντας ένα σχέδιο μερικής εκεχειρίας μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας, την ώρα που η προοπτική μιας συνολικής ειρηνευτικής συμφωνίας εξακολουθεί να παραμένει τουλάχιστον… αβέβαιη.
Στο επίκεντρο των αμερικανικών πρωτοβουλιών βρίσκεται ένα ενδεχόμενο μορατόριουμ στα πλήγματα κατά ενεργειακών υποδομών, καθώς και μια συμφωνία για την προστασία των μεταφορών σιτηρών, με την Ουάσινγκτον να επιχειρεί να διαμορφώσει μια κοινή βάση διαπραγμάτευσης που θα μπορούσε να παρουσιαστεί τόσο στο Κίεβο όσο και στη Μόσχα.
Αν και η Ρωσία έχει καταστήσει σαφές ότι δεν τάσσεται υπέρ αποσπασματικών λύσεων και ότι επιθυμεί μια συνολική συμφωνία με μακροπρόθεσμο ορίζοντα, θέτοντας υπό αμφισβήτηση την αποτελεσματικότητα μιας περιορισμένης εκεχειρίας, η Μόσχα έστειλε κάποια μηνύματα που αφήνουν ανοιχτή την πόρτα της διπλωματίας υπό την προϋπόθεση ότι θα τηρηθούν δύο βασικοί όροι…ότι θα αρθούν οι δυτικές κυρώσεις κατά της Ρωσίας και ότι θα τερματιστούν οι επιθέσεις κατά της ρωσικής ναυσιπλοΐας…
Πρόκειται για μια ακόμα κίνηση ματ από τον Ρώσο πρόεδρο Vladimir Putin στον Αμερικανό ομόλογό του, Donald Trump…
Διαπραγματεύσεις εντός Οκτωβρίου
Οι ειδικοί απεσταλμένοι του Αμερικανού προέδρου, Steve Witkoff και Jared Kushner, αναλαμβάνουν νέο γύρο επαφών με την ουκρανική αντιπροσωπεία στο Μαϊάμι, σήμερα 9 Οκτωβρίου και αύριο 10 Οκτωβρίου, ενώ εξετάζεται ήδη το ενδεχόμενο να μεταβούν εκ νέου στη Μόσχα εντός του Οκτωβρίου, για απευθείας συνομιλίες με τον Ρώσο πρόεδρο Vladimir Putin.
Οι εξελίξεις αυτές αποτυπώνουν την προσπάθεια της αμερικανικής κυβέρνησης να διατηρήσει ενεργή τη διπλωματική διαδικασία, ακόμη και αν μια συνολική συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου δεν εμφανίζεται άμεσα εφικτή.
Νέες ιδέες
Οι Ηνωμένες Πολιτείες σκοπεύουν να συζητήσουν με την Ουκρανία το ενδεχόμενο μερικής κατάπαυσης του πυρός με τη Ρωσία, η οποία θα προβλέπει την αποχή από επιθέσεις κατά ενεργειακών υποδομών και τη διασφάλιση των μεταφορών σιτηρών.
Σύμφωνα με το Axios, που επικαλείται Αμερικανούς και Ουκρανούς αξιωματούχους, η πρόταση αυτή περιλαμβάνεται στις «νέες ιδέες» που θα παρουσιάσουν οι Steve Witkoff και Jared Kushner στην ουκρανική αντιπροσωπεία κατά τις συνομιλίες της 9ης Οκτωβρίου στο Μαϊάμι.
Η ανησυχία για τις συνέπειες του πολέμου κατά τη χειμερινή περίοδο αποτελεί βασικό παράγοντα πίσω από την αμερικανική πρωτοβουλία.
«Όλοι τους ανησυχούν για τον χειμώνα.
Εάν ο πόλεμος δεν σταματήσει, ο χειμώνας θα είναι δύσκολος.
Γι' αυτό οι ΗΠΑ προσπαθούν να διαμεσολαβήσουν μεταξύ των δύο πλευρών, με στόχο τη διαμόρφωση μιας κοινής πρότασης», δήλωσε πηγή του Λευκού Οίκου στο Axios.
Επιβεβαίωσε ο Zelensky
Ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Volodymyr Zelensky, επιβεβαίωσε ότι το Κίεβο συζητά με την Ουάσινγκτον την πιθανότητα διακοπής των επιθέσεων κατά ενεργειακών εγκαταστάσεων, καθώς και μιας εκεχειρίας που θα αφορά τις μεταφορές σιτηρών.
Απέφυγε, ωστόσο, να εκτιμήσει κατά πόσο μια τέτοια συμφωνία θα μπορούσε πράγματι να επιτευχθεί.
«Δεν είμαι ακόμη έτοιμος να πω τι θα μπορούσε να είναι ρεαλιστικό ή περισσότερο ρεαλιστικό», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Κρίσιμο 48ωρο στο Μαϊάμι
Οι διαπραγματεύσεις μεταξύ Αμερικανών και Ουκρανών αξιωματούχων προγραμματίζεται να αρχίσουν σήμερα 9 Οκτωβρίου στο Μαϊάμι και αναμένεται να διαρκέσουν δύο ημέρες.
Σύμφωνα με το Axios, οι Witkoff και Kushner συναντήθηκαν στις 8 Οκτωβρίου με τον Donald Trump, στον οποίο παρουσίασαν την τελευταία εκδοχή των αμερικανικών προτάσεων και έλαβαν τις παρατηρήσεις του πριν από τις διαβουλεύσεις με το Κίεβο.
Στη συνάντηση συμμετείχαν επίσης ο υπουργός Οικονομικών Scott Bessent και ο αναπληρωτής σύμβουλος Εθνικής Ασφάλειας Mike Needham, σύμφωνα με τις πηγές του αμερικανικού μέσου.
Στην ουκρανική αντιπροσωπεία, σύμφωνα με το δημοσίευμα, συμμετέχουν o Kyrylo Budanov, επικεφαλής του Γραφείου του Ουκρανού Προέδρου, o Rustem Umerov, επικεφαλής της Υπηρεσίας Εξωτερικών Πληροφοριών, o Serhiy Kyslytsya, διπλωματικός σύμβουλος και ο David Arakhamia, επικεφαλής της κοινοβουλευτικής ομάδας του κόμματος «Υπηρέτης του Λαού».
Η Ουάσινγκτον έχει επίσης προσκαλέσει στις συνομιλίες συμβούλους Εθνικής Ασφάλειας από τη Βρετανία, τη Γαλλία και τη Γερμανία, καθώς και εκπροσώπους του ΝΑΤΟ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η διευρυμένη σύνθεση των συμμετεχόντων δείχνει ότι οι αμερικανικές πρωτοβουλίες δεν περιορίζονται αποκλειστικά σε μια προσωρινή παύση των εχθροπραξιών, αλλά εντάσσονται σε μια ευρύτερη προσπάθεια διαμόρφωσης πλαισίου για την επόμενη ημέρα του πολέμου.
Εγγυήσεις ασφαλείας και μεταπολεμική οικονομία – Το ευρύτερο αμερικανικό σχέδιο
Πέρα από την προοπτική μερικής εκεχειρίας, οι δύο πλευρές πρόκειται να εξετάσουν πιθανές εγγυήσεις ασφαλείας για την Ουκρανία, ένα «σχέδιο μεταπολεμικής ευημερίας» και επιπλέον στοιχεία μιας μελλοντικής ειρηνευτικής διευθέτησης.
Ανώτερος εκπρόσωπος της αμερικανικής κυβέρνησης δήλωσε στο NewsNation ότι η Ουάσινγκτον επιδιώκει να διαμορφώσει μια «νέα, ενιαία πρόταση», η οποία θα καλύπτει όλες τις βασικές πτυχές της σύγκρουσης.
Η συγκεκριμένη προσέγγιση επιχειρεί να συνδυάσει άμεσα μέτρα αποκλιμάκωσης με μακροπρόθεσμες ρυθμίσεις για την ασφάλεια και την οικονομική ανασυγκρότηση της Ουκρανίας.
Ωστόσο, η ύπαρξη κοινής αμερικανοουκρανικής πρότασης δεν θα συνεπάγεται αυτομάτως και ρωσική αποδοχή, ιδιαίτερα καθώς η Μόσχα επιμένει σε μια συνολική διευθέτηση του πολέμου.
Νέο ταξίδι στη Μόσχα;
Μετά την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων στο Μαϊάμι, οι Αμερικανοί απεσταλμένοι ενδέχεται να επιστρέψουν στη Μόσχα, σύμφωνα με το Axios.
Πηγή με γνώση του σχεδιασμού των συνομιλιών ανέφερε ότι οι Steve Witkoff και Jared Kushner εξετάζουν το ενδεχόμενο να επισκεφθούν τη ρωσική πρωτεύουσα αργότερα τον Οκτώβριο, προκειμένου να πραγματοποιήσουν νέα συνάντηση με τον Ρώσο πρόεδρο Vladimir Putin.
Ωστόσο, η επίσκεψη δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί.
Η προηγούμενη συνάντηση των Αμερικανών εκπροσώπων με τον Ρώσο πρόεδρο πραγματοποιήθηκε στις 5 Σεπτεμβρίου.
Εφόσον επιβεβαιωθεί η νέα επίσκεψη, θα πρόκειται για ακόμη μία προσπάθεια της Ουάσινγκτον να μεταφέρει τις διαπραγματεύσεις από το επίπεδο των διερευνητικών επαφών σε συγκεκριμένες προτάσεις που θα μπορούσαν να γίνουν αποδεκτές και από τις δύο πλευρές.
Το ζήτημα, ωστόσο, είναι κατά πόσο η Μόσχα θα θεωρήσει επαρκές ένα σχέδιο περιορισμένης εκεχειρίας ή θα επιμείνει στην απαίτησή της για συνολική συμφωνία.
Χωρίς ουσιαστικά αποτελέσματα οι επαφές
Τον Σεπτέμβριο, η ουκρανική εφημερίδα Kyiv Independent είχε αναφερθεί σε αυξανόμενη απογοήτευση σχετικά με τα αποτελέσματα των προσπαθειών των Αμερικανών διαπραγματευτών.
Πηγές της εφημερίδας υποστήριξαν ότι οι Witkoff και Kushner δεν είχαν καταφέρει να εξασφαλίσουν «σχεδόν κανένα αποτέλεσμα» κατά τις επισκέψεις τους στη Μόσχα και στο Κίεβο.
Παρά την κριτική αυτή, δεν διαφαινόταν πρόθεση του Donald Trump να αντικαταστήσει τον Witkoff.
«Την ίδια στιγμή, ο Trump φαίνεται ότι δεν επιθυμεί να απομακρύνει τον Witkoff από τη θέση του», σημείωνε η ουκρανική εφημερίδα.
Η διατήρηση της ίδιας διαπραγματευτικής ομάδας καταδεικνύει ότι ο Αμερικανός πρόεδρος συνεχίζει να στηρίζει το υπάρχον διπλωματικό σχήμα, επιδιώκοντας πρόοδο μέσα από έναν νέο κύκλο επαφών.
Η θέση του Κρεμλίνου
Την ώρα που η Ουάσινγκτον εξετάζει το ενδεχόμενο μερικής κατάπαυσης του πυρός, η Μόσχα επιμένει ότι η σύγκρουση δεν μπορεί να επιλυθεί μέσω μεμονωμένων συμφωνιών.
Στις 8 Οκτωβρίου, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Dmitry Peskov, υπογράμμισε ότι η Ρωσία αντιτίθεται σε επιμέρους διευθετήσεις και επιδιώκει μια συνολική συμφωνία που θα διασφαλίζει μακροχρόνια σταθερότητα.
«Δεν είμαστε υπέρ μιας αποσπασματικής λύσης.
Είμαστε υπέρ μιας συνολικής λύσης, η οποία θα επιτρέψει την επίτευξη μιας σταθερής διευθέτησης για πολλά, πολλά χρόνια, για δεκαετίες», δήλωσε ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου.
Η τοποθέτηση αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία ενόψει των αμερικανικών προτάσεων, καθώς αναδεικνύει τη διαφορά προσέγγισης μεταξύ Ουάσινγκτον και Μόσχας.
Ενώ η αμερικανική πλευρά επιχειρεί να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για μια σταδιακή αποκλιμάκωση, η ρωσική πλευρά δηλώνει ότι προτεραιότητά της είναι μια συνολική διευθέτηση με μακροπρόθεσμη ισχύ.
Αδιέξοδο στις διαπραγματεύσεις
Ο Dmitry Peskov συμφώνησε επίσης με την εκτίμηση του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Marco Rubio, σύμφωνα με την οποία δεν υπάρχουν αυτή τη στιγμή σαφείς προοπτικές άμεσης ειρηνευτικής διευθέτησης.
Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου επισήμανε, ωστόσο, ότι η αποστολή των διπλωματών είναι ακριβώς να αναζητούν την κατάλληλη «χαραμάδα» που θα μπορούσε να οδηγήσει τις δύο πλευρές σε μια πραγματική ειρηνευτική διαδικασία.
Από την πλευρά του, ο Rubio χαρακτήρισε την κατάσταση στην Ουκρανία επικίνδυνο αδιέξοδο, προειδοποιώντας για τους κινδύνους περαιτέρω κλιμάκωσης των εχθροπραξιών.
Η αμερικανική διπλωματία επιδιώκει μια βιώσιμη λύση μέσω διαπραγματεύσεων, αναγνωρίζοντας παράλληλα τις σημαντικές δυσκολίες που εξακολουθούν να υπάρχουν.
Αμφίσημα μηνύματα
Η Μόσχα πάντως εκπέμπει επιφυλακτικά, αν και αρκετά αμφίσημα, μηνύματα.
Από τη μία πλευρά, οι Ρώσοι απορρίπτουν τις προτάσεις για μερική εκεχειρία και επιμένουν στην ανάγκη μιας συνολικής ειρηνευτικής διευθέτησης.
Από την άλλη πλευρά, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Dmitry Peskov, λίγο αφότου ο Trump διατύπωσε την πρόταση για ενεργειακή εκεχειρία, δήλωσε ότι η Μόσχα θα μπορούσε να συμφωνήσει υπό δύο προϋποθέσεις:
1. Την άρση των δυτικών κυρώσεων.
2. Τον τερματισμό των επιθέσεων κατά της ρωσικής ναυσιπλοΐας, συμπεριλαμβανομένων των μεταφορών ενεργειακών προϊόντων σε όλες τις θάλασσες και όχι μόνο στη Μαύρη Θάλασσα.
Καθώς οι ΗΠΑ δεν διαθέτουν αυτή τη στιγμή αποτελεσματικά μέσα πίεσης για να αναγκάσουν το Κρεμλίνο να αλλάξει στάση και να σταματήσει τις επιθέσεις χωρίς να ικανοποιηθούν οι παραπάνω όροι, η προοπτική μιας θαλάσσιας και ενεργειακής εκεχειρίας εξαρτάται πλέον από την απάντηση σε τρία ερωτήματα.
Για παράδειγμα, η επιβολή «εξοντωτικών κυρώσεων» στους αγοραστές ρωσικών ενεργειακών προϊόντων δύσκολα θα περιόριζε σημαντικά τις εξαγωγές της Ρωσίας, λόγω της έλλειψης προσφοράς στην παγκόσμια αγορά.
Αντιθέτως, θα οδηγούσε σε ακόμη μεγαλύτερη αύξηση των τιμών, ακόμη και στο εσωτερικό των ΗΠΑ.
Τα 3 ερωτήματα
Τα τρία βασικά ερωτήματα είναι τα εξής:
Πρώτον: Είναι διατεθειμένος ο Trump να άρει τις κυρώσεις; Τουλάχιστον εκείνες που αφορούν τα ρωσικά ενεργειακά προϊόντα και, ενδεχομένως, να ανοίξει τον δρόμο για κοινά ενεργειακά έργα μεταξύ ΗΠΑ και Ρωσίας;
Δεύτερον: Είναι διατεθειμένο το Κίεβο να σταματήσει τις επιθέσεις εναντίον της ρωσικής ναυσιπλοΐας σε όλες τις θάλασσες, συμπεριλαμβανομένων των πετρελαιοφόρων και των λιμενικών υποδομών που χρησιμοποιούνται για την εξαγωγή ενεργειακών προϊόντων;
Τρίτον: Θα μπορέσουν πράγματι η Ουκρανία και η Ρωσία να συμφωνήσουν σε έναν κατάλογο εγκαταστάσεων και υποδομών που δεν θα πρέπει να αποτελούν στόχους αμοιβαίων επιθέσεων;
Και στα τρία αυτά ζητήματα υπάρχουν σοβαρές αμφιβολίες.
Η μπάλα στο γήπεδο του Trump
Εάν ο Trump αποφασίσει τώρα να άρει τους περιορισμούς κατά της Ρωσίας, τη στιγμή που στο Κογκρέσο ήδη του ζητούν να επιβάλει «εξοντωτικές κυρώσεις», είναι πιθανό να πυροδοτήσει μια ολόκληρη προεκλογική εκστρατεία κατηγοριών εναντίον του ότι εξυπηρετεί τα συμφέροντα του Κρεμλίνου.
Αμφίβολη είναι επίσης η προθυμία του Κιέβου να περιορίσει τον κατάλογο των στόχων που πλήττει και να δεσμευτεί ότι δεν θα επιτίθεται σε ρωσικά πλοία σε καμία θάλασσα, καθώς οι επιθέσεις αυτές αποτελούν μέρος της στρατηγικής της ουκρανικής ηγεσίας για την εξάντληση της Ρωσίας.
Παράλληλα, υπάρχουν αμφιβολίες και για το κατά πόσον η Ρωσία είναι διατεθειμένη να εγκαταλείψει τη στρατηγική που έχει επιλέξει, δηλαδή τον αποκλεισμό των ουκρανικών εξαγωγών διά θαλάσσης, ο οποίος προκαλεί τεράστιο πλήγμα σε ολόκληρους κλάδους της ουκρανικής οικονομίας, καθώς και την καταστροφή των ενεργειακών υποδομών της Ουκρανίας ενόψει του χειμώνα.
Από την άλλη πλευρά, είναι προφανές ότι ο Trump έχει ισχυρό κίνητρο να παρουσιάσει έστω και κάποιο αποτέλεσμα στο ουκρανικό ζήτημα πριν από τις εκλογές.
Σε γενικές γραμμές, λοιπόν, η μπάλα βρίσκεται αυτή τη στιγμή στο γήπεδο του Trump.
Το βασικό ερώτημα είναι τι είναι διατεθειμένος να προσφέρει τόσο στο Κίεβο όσο και στη Μόσχα, προκειμένου να τους πείσει να καταλήξουν σε συμφωνίες για εκεχειρία στον ενεργειακό τομέα και στη θάλασσα.
Η μεγάλη δοκιμασία για το σχέδιο Trump
Οι επικείμενες συνομιλίες στο Μαϊάμι αποκτούν ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς θα αποτελέσουν δοκιμασία για τη δυνατότητα των Ηνωμένων Πολιτειών να διαμορφώσουν μια κοινά αποδεκτή πρόταση.
Από τη μία πλευρά βρίσκεται η ανάγκη προστασίας των ενεργειακών υποδομών και των μεταφορών σιτηρών ενόψει του χειμώνα.
Από την άλλη, παραμένουν ανοιχτές οι πολύ πιο σύνθετες διαφωνίες για τις εγγυήσεις ασφαλείας, τους όρους τερματισμού του πολέμου και τη μελλοντική αρχιτεκτονική ασφάλειας.
Το κρίσιμο ερώτημα είναι εάν μια περιορισμένη εκεχειρία θα μπορούσε να λειτουργήσει ως πρώτο βήμα προς μια ευρύτερη συμφωνία ή εάν οι διαφορετικές επιδιώξεις των εμπλεκόμενων πλευρών θα οδηγήσουν σε νέο διπλωματικό αδιέξοδο.
Το επόμενο καθοριστικό βήμα ενδέχεται να γίνει στη Μόσχα, εφόσον πραγματοποιηθεί η νέα επίσκεψη των Witkoff και Kushner και τεθούν οι αμερικανικές προτάσεις απευθείας υπόψη του Vladimir Putin.
Μέχρι τότε, το σχέδιο μερικής εκεχειρίας παραμένει στο στάδιο της διαπραγμάτευσης, χωρίς να έχει υπάρξει συμφωνία ή συγκεκριμένη δέσμευση από τη ρωσική πλευρά.
Η Ουάσινγκτον αναζητά μια διπλωματική διέξοδο πριν από τον χειμώνα, το Κίεβο επιδιώκει εγγυήσεις ασφαλείας και η Μόσχα απαιτεί συνολική συμφωνία.
Το ερώτημα δεν είναι μόνο εάν μπορεί να συμφωνηθεί μια προσωρινή παύση των επιθέσεων, αλλά εάν αυτή μπορεί να αποτελέσει την αφετηρία μιας βιώσιμης ειρήνης.
www.bankingnews.gr
Στο επίκεντρο των αμερικανικών πρωτοβουλιών βρίσκεται ένα ενδεχόμενο μορατόριουμ στα πλήγματα κατά ενεργειακών υποδομών, καθώς και μια συμφωνία για την προστασία των μεταφορών σιτηρών, με την Ουάσινγκτον να επιχειρεί να διαμορφώσει μια κοινή βάση διαπραγμάτευσης που θα μπορούσε να παρουσιαστεί τόσο στο Κίεβο όσο και στη Μόσχα.
Αν και η Ρωσία έχει καταστήσει σαφές ότι δεν τάσσεται υπέρ αποσπασματικών λύσεων και ότι επιθυμεί μια συνολική συμφωνία με μακροπρόθεσμο ορίζοντα, θέτοντας υπό αμφισβήτηση την αποτελεσματικότητα μιας περιορισμένης εκεχειρίας, η Μόσχα έστειλε κάποια μηνύματα που αφήνουν ανοιχτή την πόρτα της διπλωματίας υπό την προϋπόθεση ότι θα τηρηθούν δύο βασικοί όροι…ότι θα αρθούν οι δυτικές κυρώσεις κατά της Ρωσίας και ότι θα τερματιστούν οι επιθέσεις κατά της ρωσικής ναυσιπλοΐας…
Πρόκειται για μια ακόμα κίνηση ματ από τον Ρώσο πρόεδρο Vladimir Putin στον Αμερικανό ομόλογό του, Donald Trump…
Διαπραγματεύσεις εντός Οκτωβρίου
Οι ειδικοί απεσταλμένοι του Αμερικανού προέδρου, Steve Witkoff και Jared Kushner, αναλαμβάνουν νέο γύρο επαφών με την ουκρανική αντιπροσωπεία στο Μαϊάμι, σήμερα 9 Οκτωβρίου και αύριο 10 Οκτωβρίου, ενώ εξετάζεται ήδη το ενδεχόμενο να μεταβούν εκ νέου στη Μόσχα εντός του Οκτωβρίου, για απευθείας συνομιλίες με τον Ρώσο πρόεδρο Vladimir Putin.
Οι εξελίξεις αυτές αποτυπώνουν την προσπάθεια της αμερικανικής κυβέρνησης να διατηρήσει ενεργή τη διπλωματική διαδικασία, ακόμη και αν μια συνολική συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου δεν εμφανίζεται άμεσα εφικτή.
Νέες ιδέες
Οι Ηνωμένες Πολιτείες σκοπεύουν να συζητήσουν με την Ουκρανία το ενδεχόμενο μερικής κατάπαυσης του πυρός με τη Ρωσία, η οποία θα προβλέπει την αποχή από επιθέσεις κατά ενεργειακών υποδομών και τη διασφάλιση των μεταφορών σιτηρών.
Σύμφωνα με το Axios, που επικαλείται Αμερικανούς και Ουκρανούς αξιωματούχους, η πρόταση αυτή περιλαμβάνεται στις «νέες ιδέες» που θα παρουσιάσουν οι Steve Witkoff και Jared Kushner στην ουκρανική αντιπροσωπεία κατά τις συνομιλίες της 9ης Οκτωβρίου στο Μαϊάμι.
Η ανησυχία για τις συνέπειες του πολέμου κατά τη χειμερινή περίοδο αποτελεί βασικό παράγοντα πίσω από την αμερικανική πρωτοβουλία.
«Όλοι τους ανησυχούν για τον χειμώνα.
Εάν ο πόλεμος δεν σταματήσει, ο χειμώνας θα είναι δύσκολος.
Γι' αυτό οι ΗΠΑ προσπαθούν να διαμεσολαβήσουν μεταξύ των δύο πλευρών, με στόχο τη διαμόρφωση μιας κοινής πρότασης», δήλωσε πηγή του Λευκού Οίκου στο Axios.
Επιβεβαίωσε ο Zelensky
Ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Volodymyr Zelensky, επιβεβαίωσε ότι το Κίεβο συζητά με την Ουάσινγκτον την πιθανότητα διακοπής των επιθέσεων κατά ενεργειακών εγκαταστάσεων, καθώς και μιας εκεχειρίας που θα αφορά τις μεταφορές σιτηρών.
Απέφυγε, ωστόσο, να εκτιμήσει κατά πόσο μια τέτοια συμφωνία θα μπορούσε πράγματι να επιτευχθεί.
«Δεν είμαι ακόμη έτοιμος να πω τι θα μπορούσε να είναι ρεαλιστικό ή περισσότερο ρεαλιστικό», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Κρίσιμο 48ωρο στο Μαϊάμι
Οι διαπραγματεύσεις μεταξύ Αμερικανών και Ουκρανών αξιωματούχων προγραμματίζεται να αρχίσουν σήμερα 9 Οκτωβρίου στο Μαϊάμι και αναμένεται να διαρκέσουν δύο ημέρες.
Σύμφωνα με το Axios, οι Witkoff και Kushner συναντήθηκαν στις 8 Οκτωβρίου με τον Donald Trump, στον οποίο παρουσίασαν την τελευταία εκδοχή των αμερικανικών προτάσεων και έλαβαν τις παρατηρήσεις του πριν από τις διαβουλεύσεις με το Κίεβο.
Στη συνάντηση συμμετείχαν επίσης ο υπουργός Οικονομικών Scott Bessent και ο αναπληρωτής σύμβουλος Εθνικής Ασφάλειας Mike Needham, σύμφωνα με τις πηγές του αμερικανικού μέσου.
Στην ουκρανική αντιπροσωπεία, σύμφωνα με το δημοσίευμα, συμμετέχουν o Kyrylo Budanov, επικεφαλής του Γραφείου του Ουκρανού Προέδρου, o Rustem Umerov, επικεφαλής της Υπηρεσίας Εξωτερικών Πληροφοριών, o Serhiy Kyslytsya, διπλωματικός σύμβουλος και ο David Arakhamia, επικεφαλής της κοινοβουλευτικής ομάδας του κόμματος «Υπηρέτης του Λαού».
Η Ουάσινγκτον έχει επίσης προσκαλέσει στις συνομιλίες συμβούλους Εθνικής Ασφάλειας από τη Βρετανία, τη Γαλλία και τη Γερμανία, καθώς και εκπροσώπους του ΝΑΤΟ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η διευρυμένη σύνθεση των συμμετεχόντων δείχνει ότι οι αμερικανικές πρωτοβουλίες δεν περιορίζονται αποκλειστικά σε μια προσωρινή παύση των εχθροπραξιών, αλλά εντάσσονται σε μια ευρύτερη προσπάθεια διαμόρφωσης πλαισίου για την επόμενη ημέρα του πολέμου.
Εγγυήσεις ασφαλείας και μεταπολεμική οικονομία – Το ευρύτερο αμερικανικό σχέδιο
Πέρα από την προοπτική μερικής εκεχειρίας, οι δύο πλευρές πρόκειται να εξετάσουν πιθανές εγγυήσεις ασφαλείας για την Ουκρανία, ένα «σχέδιο μεταπολεμικής ευημερίας» και επιπλέον στοιχεία μιας μελλοντικής ειρηνευτικής διευθέτησης.
Ανώτερος εκπρόσωπος της αμερικανικής κυβέρνησης δήλωσε στο NewsNation ότι η Ουάσινγκτον επιδιώκει να διαμορφώσει μια «νέα, ενιαία πρόταση», η οποία θα καλύπτει όλες τις βασικές πτυχές της σύγκρουσης.
Η συγκεκριμένη προσέγγιση επιχειρεί να συνδυάσει άμεσα μέτρα αποκλιμάκωσης με μακροπρόθεσμες ρυθμίσεις για την ασφάλεια και την οικονομική ανασυγκρότηση της Ουκρανίας.
Ωστόσο, η ύπαρξη κοινής αμερικανοουκρανικής πρότασης δεν θα συνεπάγεται αυτομάτως και ρωσική αποδοχή, ιδιαίτερα καθώς η Μόσχα επιμένει σε μια συνολική διευθέτηση του πολέμου.
Νέο ταξίδι στη Μόσχα;
Μετά την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων στο Μαϊάμι, οι Αμερικανοί απεσταλμένοι ενδέχεται να επιστρέψουν στη Μόσχα, σύμφωνα με το Axios.
Πηγή με γνώση του σχεδιασμού των συνομιλιών ανέφερε ότι οι Steve Witkoff και Jared Kushner εξετάζουν το ενδεχόμενο να επισκεφθούν τη ρωσική πρωτεύουσα αργότερα τον Οκτώβριο, προκειμένου να πραγματοποιήσουν νέα συνάντηση με τον Ρώσο πρόεδρο Vladimir Putin.
Ωστόσο, η επίσκεψη δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί.
Η προηγούμενη συνάντηση των Αμερικανών εκπροσώπων με τον Ρώσο πρόεδρο πραγματοποιήθηκε στις 5 Σεπτεμβρίου.
Εφόσον επιβεβαιωθεί η νέα επίσκεψη, θα πρόκειται για ακόμη μία προσπάθεια της Ουάσινγκτον να μεταφέρει τις διαπραγματεύσεις από το επίπεδο των διερευνητικών επαφών σε συγκεκριμένες προτάσεις που θα μπορούσαν να γίνουν αποδεκτές και από τις δύο πλευρές.
Το ζήτημα, ωστόσο, είναι κατά πόσο η Μόσχα θα θεωρήσει επαρκές ένα σχέδιο περιορισμένης εκεχειρίας ή θα επιμείνει στην απαίτησή της για συνολική συμφωνία.
Χωρίς ουσιαστικά αποτελέσματα οι επαφές
Τον Σεπτέμβριο, η ουκρανική εφημερίδα Kyiv Independent είχε αναφερθεί σε αυξανόμενη απογοήτευση σχετικά με τα αποτελέσματα των προσπαθειών των Αμερικανών διαπραγματευτών.
Πηγές της εφημερίδας υποστήριξαν ότι οι Witkoff και Kushner δεν είχαν καταφέρει να εξασφαλίσουν «σχεδόν κανένα αποτέλεσμα» κατά τις επισκέψεις τους στη Μόσχα και στο Κίεβο.
Παρά την κριτική αυτή, δεν διαφαινόταν πρόθεση του Donald Trump να αντικαταστήσει τον Witkoff.
«Την ίδια στιγμή, ο Trump φαίνεται ότι δεν επιθυμεί να απομακρύνει τον Witkoff από τη θέση του», σημείωνε η ουκρανική εφημερίδα.
Η διατήρηση της ίδιας διαπραγματευτικής ομάδας καταδεικνύει ότι ο Αμερικανός πρόεδρος συνεχίζει να στηρίζει το υπάρχον διπλωματικό σχήμα, επιδιώκοντας πρόοδο μέσα από έναν νέο κύκλο επαφών.
Η θέση του Κρεμλίνου
Την ώρα που η Ουάσινγκτον εξετάζει το ενδεχόμενο μερικής κατάπαυσης του πυρός, η Μόσχα επιμένει ότι η σύγκρουση δεν μπορεί να επιλυθεί μέσω μεμονωμένων συμφωνιών.
Στις 8 Οκτωβρίου, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Dmitry Peskov, υπογράμμισε ότι η Ρωσία αντιτίθεται σε επιμέρους διευθετήσεις και επιδιώκει μια συνολική συμφωνία που θα διασφαλίζει μακροχρόνια σταθερότητα.
«Δεν είμαστε υπέρ μιας αποσπασματικής λύσης.
Είμαστε υπέρ μιας συνολικής λύσης, η οποία θα επιτρέψει την επίτευξη μιας σταθερής διευθέτησης για πολλά, πολλά χρόνια, για δεκαετίες», δήλωσε ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου.
Η τοποθέτηση αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία ενόψει των αμερικανικών προτάσεων, καθώς αναδεικνύει τη διαφορά προσέγγισης μεταξύ Ουάσινγκτον και Μόσχας.
Ενώ η αμερικανική πλευρά επιχειρεί να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για μια σταδιακή αποκλιμάκωση, η ρωσική πλευρά δηλώνει ότι προτεραιότητά της είναι μια συνολική διευθέτηση με μακροπρόθεσμη ισχύ.
Αδιέξοδο στις διαπραγματεύσεις
Ο Dmitry Peskov συμφώνησε επίσης με την εκτίμηση του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Marco Rubio, σύμφωνα με την οποία δεν υπάρχουν αυτή τη στιγμή σαφείς προοπτικές άμεσης ειρηνευτικής διευθέτησης.
Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου επισήμανε, ωστόσο, ότι η αποστολή των διπλωματών είναι ακριβώς να αναζητούν την κατάλληλη «χαραμάδα» που θα μπορούσε να οδηγήσει τις δύο πλευρές σε μια πραγματική ειρηνευτική διαδικασία.
Από την πλευρά του, ο Rubio χαρακτήρισε την κατάσταση στην Ουκρανία επικίνδυνο αδιέξοδο, προειδοποιώντας για τους κινδύνους περαιτέρω κλιμάκωσης των εχθροπραξιών.
Η αμερικανική διπλωματία επιδιώκει μια βιώσιμη λύση μέσω διαπραγματεύσεων, αναγνωρίζοντας παράλληλα τις σημαντικές δυσκολίες που εξακολουθούν να υπάρχουν.
Αμφίσημα μηνύματα
Η Μόσχα πάντως εκπέμπει επιφυλακτικά, αν και αρκετά αμφίσημα, μηνύματα.
Από τη μία πλευρά, οι Ρώσοι απορρίπτουν τις προτάσεις για μερική εκεχειρία και επιμένουν στην ανάγκη μιας συνολικής ειρηνευτικής διευθέτησης.
Από την άλλη πλευρά, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Dmitry Peskov, λίγο αφότου ο Trump διατύπωσε την πρόταση για ενεργειακή εκεχειρία, δήλωσε ότι η Μόσχα θα μπορούσε να συμφωνήσει υπό δύο προϋποθέσεις:
1. Την άρση των δυτικών κυρώσεων.
2. Τον τερματισμό των επιθέσεων κατά της ρωσικής ναυσιπλοΐας, συμπεριλαμβανομένων των μεταφορών ενεργειακών προϊόντων σε όλες τις θάλασσες και όχι μόνο στη Μαύρη Θάλασσα.
Καθώς οι ΗΠΑ δεν διαθέτουν αυτή τη στιγμή αποτελεσματικά μέσα πίεσης για να αναγκάσουν το Κρεμλίνο να αλλάξει στάση και να σταματήσει τις επιθέσεις χωρίς να ικανοποιηθούν οι παραπάνω όροι, η προοπτική μιας θαλάσσιας και ενεργειακής εκεχειρίας εξαρτάται πλέον από την απάντηση σε τρία ερωτήματα.
Για παράδειγμα, η επιβολή «εξοντωτικών κυρώσεων» στους αγοραστές ρωσικών ενεργειακών προϊόντων δύσκολα θα περιόριζε σημαντικά τις εξαγωγές της Ρωσίας, λόγω της έλλειψης προσφοράς στην παγκόσμια αγορά.
Αντιθέτως, θα οδηγούσε σε ακόμη μεγαλύτερη αύξηση των τιμών, ακόμη και στο εσωτερικό των ΗΠΑ.
Τα 3 ερωτήματα
Τα τρία βασικά ερωτήματα είναι τα εξής:
Πρώτον: Είναι διατεθειμένος ο Trump να άρει τις κυρώσεις; Τουλάχιστον εκείνες που αφορούν τα ρωσικά ενεργειακά προϊόντα και, ενδεχομένως, να ανοίξει τον δρόμο για κοινά ενεργειακά έργα μεταξύ ΗΠΑ και Ρωσίας;
Δεύτερον: Είναι διατεθειμένο το Κίεβο να σταματήσει τις επιθέσεις εναντίον της ρωσικής ναυσιπλοΐας σε όλες τις θάλασσες, συμπεριλαμβανομένων των πετρελαιοφόρων και των λιμενικών υποδομών που χρησιμοποιούνται για την εξαγωγή ενεργειακών προϊόντων;
Τρίτον: Θα μπορέσουν πράγματι η Ουκρανία και η Ρωσία να συμφωνήσουν σε έναν κατάλογο εγκαταστάσεων και υποδομών που δεν θα πρέπει να αποτελούν στόχους αμοιβαίων επιθέσεων;
Και στα τρία αυτά ζητήματα υπάρχουν σοβαρές αμφιβολίες.
Η μπάλα στο γήπεδο του Trump
Εάν ο Trump αποφασίσει τώρα να άρει τους περιορισμούς κατά της Ρωσίας, τη στιγμή που στο Κογκρέσο ήδη του ζητούν να επιβάλει «εξοντωτικές κυρώσεις», είναι πιθανό να πυροδοτήσει μια ολόκληρη προεκλογική εκστρατεία κατηγοριών εναντίον του ότι εξυπηρετεί τα συμφέροντα του Κρεμλίνου.
Αμφίβολη είναι επίσης η προθυμία του Κιέβου να περιορίσει τον κατάλογο των στόχων που πλήττει και να δεσμευτεί ότι δεν θα επιτίθεται σε ρωσικά πλοία σε καμία θάλασσα, καθώς οι επιθέσεις αυτές αποτελούν μέρος της στρατηγικής της ουκρανικής ηγεσίας για την εξάντληση της Ρωσίας.
Παράλληλα, υπάρχουν αμφιβολίες και για το κατά πόσον η Ρωσία είναι διατεθειμένη να εγκαταλείψει τη στρατηγική που έχει επιλέξει, δηλαδή τον αποκλεισμό των ουκρανικών εξαγωγών διά θαλάσσης, ο οποίος προκαλεί τεράστιο πλήγμα σε ολόκληρους κλάδους της ουκρανικής οικονομίας, καθώς και την καταστροφή των ενεργειακών υποδομών της Ουκρανίας ενόψει του χειμώνα.
Από την άλλη πλευρά, είναι προφανές ότι ο Trump έχει ισχυρό κίνητρο να παρουσιάσει έστω και κάποιο αποτέλεσμα στο ουκρανικό ζήτημα πριν από τις εκλογές.
Σε γενικές γραμμές, λοιπόν, η μπάλα βρίσκεται αυτή τη στιγμή στο γήπεδο του Trump.
Το βασικό ερώτημα είναι τι είναι διατεθειμένος να προσφέρει τόσο στο Κίεβο όσο και στη Μόσχα, προκειμένου να τους πείσει να καταλήξουν σε συμφωνίες για εκεχειρία στον ενεργειακό τομέα και στη θάλασσα.
Η μεγάλη δοκιμασία για το σχέδιο Trump
Οι επικείμενες συνομιλίες στο Μαϊάμι αποκτούν ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς θα αποτελέσουν δοκιμασία για τη δυνατότητα των Ηνωμένων Πολιτειών να διαμορφώσουν μια κοινά αποδεκτή πρόταση.
Από τη μία πλευρά βρίσκεται η ανάγκη προστασίας των ενεργειακών υποδομών και των μεταφορών σιτηρών ενόψει του χειμώνα.
Από την άλλη, παραμένουν ανοιχτές οι πολύ πιο σύνθετες διαφωνίες για τις εγγυήσεις ασφαλείας, τους όρους τερματισμού του πολέμου και τη μελλοντική αρχιτεκτονική ασφάλειας.
Το κρίσιμο ερώτημα είναι εάν μια περιορισμένη εκεχειρία θα μπορούσε να λειτουργήσει ως πρώτο βήμα προς μια ευρύτερη συμφωνία ή εάν οι διαφορετικές επιδιώξεις των εμπλεκόμενων πλευρών θα οδηγήσουν σε νέο διπλωματικό αδιέξοδο.
Το επόμενο καθοριστικό βήμα ενδέχεται να γίνει στη Μόσχα, εφόσον πραγματοποιηθεί η νέα επίσκεψη των Witkoff και Kushner και τεθούν οι αμερικανικές προτάσεις απευθείας υπόψη του Vladimir Putin.
Μέχρι τότε, το σχέδιο μερικής εκεχειρίας παραμένει στο στάδιο της διαπραγμάτευσης, χωρίς να έχει υπάρξει συμφωνία ή συγκεκριμένη δέσμευση από τη ρωσική πλευρά.
Η Ουάσινγκτον αναζητά μια διπλωματική διέξοδο πριν από τον χειμώνα, το Κίεβο επιδιώκει εγγυήσεις ασφαλείας και η Μόσχα απαιτεί συνολική συμφωνία.
Το ερώτημα δεν είναι μόνο εάν μπορεί να συμφωνηθεί μια προσωρινή παύση των επιθέσεων, αλλά εάν αυτή μπορεί να αποτελέσει την αφετηρία μιας βιώσιμης ειρήνης.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών