Σχετικά Άρθρα
Αμφισβητείται η κυριαρχία των αμερικανικών F35 - Rafale, Eurofighter ή Gripen - Η Πορτογαλία ανοίγει τον δρόμο στα... ευρωπαϊκά προϊόντα
Συναγερμός στην Ευρώπη - Η Γαλλία μεταφέρει Rafale με πυρηνικά στη Γερμανία – Η Ρωσία ετοιμάζει απάντηση
«Είναι σκουπίδια»: H Αίγυπτος ξαναβγάζει τα ρωσικά όπλα και «φτύνει» F-16 και Rafale – Η σκληρή αλήθεια για την ελληνική αεράμυνα
«Δεν μπορούμε να περιμένουμε». Το μήνυμα του αρχηγού της Γαλλικής Πολεμικής Αεροπορίας αποκαλύπτει την αυξανόμενη πίεση που δέχεται το Παρίσι για την ενίσχυση του στόλου των Rafale, καθώς οι νέες γεωπολιτικές συνθήκες και οι αυξημένες επιχειρησιακές ανάγκες δημιουργούν φόβους για ένα επικίνδυνο κενό ισχύος.
Η Γαλλία καλείται να επιλέξει ανάμεσα στην ταχύτερη απόκτηση περισσότερων Rafale F4 ή στην αναμονή για την πιο προηγμένη έκδοση F5, η οποία υπόσχεται σημαντικές αναβαθμίσεις αλλά δεν αναμένεται να είναι πλήρως διαθέσιμη πριν από τα επόμενα χρόνια.
Οι εξελίξεις αυτές αποκτούν ιδιαίτερη σημασία και για την Ελλάδα, η οποία έχει επενδύσει στρατηγικά στο γαλλικό μαχητικό, διαθέτοντας ήδη 24 Rafale F3R στην Πολεμική Αεροπορία. Καθώς η Dassault βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα τεράστιο βιβλίο παραγγελιών και η Ευρώπη επανεξετάζει τις αμυντικές της ανάγκες, το ερώτημα είναι ποια θα είναι η επόμενη ημέρα για το Rafale και τους διεθνείς χρήστες του, μεταξύ των οποίων και η Αθήνα.
H κατάρρευση του προγράμματος FCAS
Έναν μήνα μετά την κατάρρευση του προγράμματος ανάπτυξης του ευρωπαϊκού μαχητικού Future Combat Air System (FCAS), στο οποίο συμμετείχαν η Γαλλία, η Γερμανία και η Ισπανία, αβέβαιο εμφανίζεται πλέον και το μέλλον του Rafale F5, της επόμενης μεγάλης αναβάθμισης του γαλλικού μαχητικού της Dassault, που προορίζεται να διαδεχθεί το πρότυπο F4.
Η Γαλλική Πολεμική Αεροπορία και Διαστημική Δύναμη φαίνεται να προτιμά την ταχύτερη παραλαβή περισσότερων Rafale έκδοσης F4, αντί να περιμένει το πιο προηγμένο αλλά καθυστερημένο F5.
Ο αρχηγός του Γενικού Επιτελείου της γαλλικής αεροπορίας, στρατηγός Jérôme Bellanger, δήλωσε σε επιτροπή της Γερουσίας ότι η χώρα χρειάζεται περισσότερα Rafale πολύ πριν καταστεί διαθέσιμο το νέο πρότυπο F5.
Όπως ανέφερε, η παραλαβή επιπλέον Rafale F4, τα οποία χαρακτήρισε εξαιρετικά ικανά μαχητικά, είναι προτιμότερη από την αναμονή για το F5.
Παρότι δεν αναφέρθηκε ρητά στον πόλεμο Ρωσίας-Ουκρανίας ή στον φόβο επέκτασης της σύγκρουσης στην Ευρώπη και το ΝΑΤΟ, άφησε να εννοηθεί ότι το νέο γεωπολιτικό περιβάλλον απαιτεί την ταχύτερη ενίσχυση του στόλου μαχητικών.
Οι δηλώσεις του έγιναν τον Μάιο, κατά τη διάρκεια ακρόασης στην Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων, Άμυνας και Ενόπλων Δυνάμεων της Γαλλικής Γερουσίας σχετικά με την αναθεώρηση του στρατιωτικού προγραμματισμού 2024-2030. Η συνεδρίαση πραγματοποιήθηκε κεκλεισμένων των θυρών και τα πρακτικά δημοσιοποιήθηκαν μόλις την πρώτη εβδομάδα του Αυγούστου.
Αναβολή 20 Rafale για το F5
Ο επικαιροποιημένος στρατιωτικός προγραμματισμός της Γαλλίας για την περίοδο 2024-2030, που εγκρίθηκε από τη Γερουσία την 1η Ιουλίου 2026, μεταθέτει την παράδοση 20 Rafale από την περίοδο 2031-2032 στο 2033-2034, ώστε τα αεροσκάφη να παραδοθούν απευθείας στη διαμόρφωση F5.
Τι θα προσφέρει το Rafale F5
Η έκδοση Rafale F5 θα εξοπλιστεί με:
- υπερηχητικούς πυρηνικούς πυραύλους ASN4G,
- πυραύλους STRATUS RS για καταστολή εχθρικής αεράμυνας και αποστολές κατά πλοίων,
- τον νέο γαλλικής κατασκευής κινητήρα υψηλής ώσης M88 T-REX,
- δυνατότητα συνεργασίας επανδρωμένων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών (Manned-Unmanned Teaming - MUM-T),
- καθώς και μη επανδρωμένο stealth μαχητικό ("loyal wingman") που προβλέπεται να εισέλθει σε υπηρεσία έως το 2035.
Η γαλλική υπηρεσία εξοπλισμών (DGA) ενημέρωσε στις 2 Ιουνίου 2026 τη MBDA για τη συμφωνία-πλαίσιο ανάπτυξης του ASN4G (Air-Sol Nucléaire de 4ème Génération), του νέου πυρηνικού υπερηχητικού πυραύλου cruise τέταρτης γενιάς.
Στόχος είναι ο πύραυλος να ενταχθεί σε υπηρεσία το 2035, μεταφερόμενος από το Rafale F5 τόσο στην Αεροπορία όσο και στο Ναυτικό της Γαλλίας.
Παράλληλα, ο κινητήρας M88 T-REX, που αναπτύσσεται από τη Safran Aircraft Engines, παρουσιάστηκε επίσημα στο Αεροπορικό Σαλόνι του Παρισιού τον Ιούνιο του 2025 και προσφέρει περίπου 20% μεγαλύτερη ώση σε σχέση με τον σημερινό M88.
Ο διευθύνων σύμβουλος της Dassault Aviation, Eric Trappier, δήλωσε πρόσφατα ότι: «Η έκδοση F5 θα διαθέτει ισχυρότερους κινητήρες, βελτιωμένη επιβιωσιμότητα, αναβαθμισμένα συστήματα διασύνδεσης δεδομένων και θα επιχειρεί μαζί με μη επανδρωμένο μαχητικό αεροσκάφος βάρους άνω των 10 τόνων».
Το Rafale F5 αναμένεται να αποκτήσει αρχική επιχειρησιακή ικανότητα το 2030, όμως η πλήρης ένταξή του στις γαλλικές Ένοπλες Δυνάμεις υπολογίζεται για την περίοδο 2033-2034, ενώ οι υπερηχητικοί πύραυλοι ASN4G αναμένεται να ενσωματωθούν το 2035.
«Χρειαζόμαστε αεροσκάφη τώρα»
Ο στόχος του γαλλικού στρατιωτικού σχεδιασμού παραμένει η ύπαρξη 225 μαχητικών Rafale έως το 2035, εκ των οποίων:
- 185 για την Πολεμική Αεροπορία,
- 40 για το Πολεμικό Ναυτικό.
Ωστόσο, ο Bellanger ξεκαθάρισε ότι τα χρειάζεται πολύ νωρίτερα.
«Θα χρειαστώ περισσότερα αεροσκάφη άμεσα. Αν δεν μπορούμε να παράγουμε την έκδοση F5 πριν από το 2033, θα πρέπει να επιλέξουμε το F4, που είναι ήδη ένα εξαιρετικό αεροσκάφος, εκτός αν αλλάξουν οι επιχειρησιακές απαιτήσεις της Πολεμικής Αεροπορίας», δήλωσε.
Δεν είναι ο μόνος που υποστηρίζει αυτή τη θέση. Η ίδια η Επιτροπή της Γερουσίας αμφισβήτησε την απόφαση να μετατεθεί η παραλαβή των 20 Rafale ώστε να αποκτηθούν απευθείας στην έκδοση F5.
Σύμφωνα με την επιτροπή, ο στόλος των Rafale δέχεται ήδη τεράστια επιχειρησιακή πίεση, τα Rafale Marine γερνούν ταχύτατα και οι αυξανόμενες αποστολές περιορίζουν τη διαθεσιμότητα των αεροσκαφών. Μάλιστα, προειδοποίησε ότι η αναβολή ενδέχεται να διευρύνει το επιχειρησιακό κενό σε μια κρίσιμη περίοδο και εκτίμησε ότι η απόφαση υπαγορεύεται περισσότερο από δημοσιονομικούς περιορισμούς παρά από επιχειρησιακές ανάγκες.
Ο στόλος πιέζεται στα όριά του
Τον Ιούνιο του 2026, σχεδόν το 80% του γαλλικού στόλου μαχητικών βρισκόταν ταυτόχρονα στον αέρα, κάτι που συνέβη για πρώτη φορά.
Ο Bellanger απέδωσε την εξέλιξη στην άσκηση πυρηνικής αποτροπής Operation Poker, αλλά και στις έντονες επιχειρήσεις στη Μέση Ανατολή, όπου τα γαλλικά Rafale συμμετείχαν στην προστασία χωρών του Κόλπου από ιρανικά drones και πυραύλους.
Τα Rafale επιχειρούν επίσης στην Ανατολική Ευρώπη στο πλαίσιο της αποστολής Baltic Air Policing.
Τον Ιούνιο, δύο γαλλικά Rafale απογειώθηκαν από τη βάση Σιαουλιάι στη Λιθουανία και, μαζί με σουηδικά Gripen, αναχαίτισαν σχηματισμό έξι ρωσικών αεροσκαφών, μεταξύ των οποίων και ένα Su-35.
«Χρησιμοποιούμε υπερβολικά τα Rafale. Η πολυμορφικότητα δεν σημαίνει πανταχού παρουσία», προειδοποίησε ο Γάλλος αρχηγός.
Η πυρηνική στρατηγική αυξάνει τις ανάγκες
Η πίεση στον στόλο ενισχύεται και από τη νέα πυρηνική στρατηγική του Γάλλου προέδρου, Emmanuel Macron, ο οποίος παρουσίασε φέτος το δόγμα της «προωθημένης αποτροπής» (forward deterrence), προτείνοντας την επέκταση της γαλλικής πυρηνικής ομπρέλας σε ολόκληρη την Ευρώπη.
Ο Bellanger σημείωσε ότι η αύξηση του πυρηνικού οπλοστασίου θα απαιτήσει περισσότερα διθέσια Rafale B, περισσότερα μονοθέσια Rafale C για την προστασία τους, αλλά πιθανόν και περισσότερα ιπτάμενα τάνκερ, καθώς ο στόλος των A330 MRTT παραμένει περιορισμένος στα 15 αεροσκάφη.
«Αν επεκτείνουμε το πυρηνικό οπλοστάσιο, δεν το κάνουμε για να μένουν τα όπλα στις αποθήκες», υπογράμμισε.
Τεράστιο βάρος και για τη Dassault
Σήμερα η Γαλλία διαθέτει περίπου 165 Rafale, εκ των οποίων:
- 124 υπηρετούν στην Πολεμική Αεροπορία,
- 41 στο Πολεμικό Ναυτικό.
Για να επιτευχθεί ο στόχος των 225 Rafale έως το 2035, η Dassault Aviation πρέπει να παραδώσει περίπου ακόμη 60 αεροσκάφη στις γαλλικές Ένοπλες Δυνάμεις.
Ταυτόχρονα όμως καλείται να εκτελέσει εξαγωγικές παραγγελίες για 165 Rafale προς την Ινδία, την Αίγυπτο, το Κατάρ, την Κροατία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τη Σερβία και την Ινδονησία.
Σε αυτές δεν περιλαμβάνονται ούτε τα 100 Rafale που επιδιώκει να αποκτήσει η Ουκρανία ούτε η πιθανή παραγγελία 114 Rafale από την Ινδική Πολεμική Αεροπορία. Αν προχωρήσουν και οι δύο συμφωνίες, οι εξαγωγικές υποχρεώσεις της Dassault θα εκτοξευθούν σε περίπου 380 αεροσκάφη, πέραν των 60 που προορίζονται για τη Γαλλία.
Η Dassault παρέδωσε 26 Rafale το 2025, έναντι στόχου 25, εκ των οποίων:
- 15 σε πελάτες του εξωτερικού,
- 11 στις γαλλικές Ένοπλες Δυνάμεις.
Ο ρυθμός παραγωγής έχει ήδη αυξηθεί από δύο αεροσκάφη τον μήνα σε τρία, ενώ σχεδιάζεται περαιτέρω αύξηση στα τέσσερα μηνιαίως, προκειμένου να καλυφθεί ο συνεχώς αυξανόμενος όγκος παραγγελιών.
Με τον υπάρχοντα στόλο να επιχειρεί στα όρια των δυνατοτήτων του, τα ναυτικά Rafale να γερνούν, το γεωπολιτικό περιβάλλον να επιδεινώνεται και τη γαλλική πυρηνική στρατηγική να διευρύνεται, ο στρατηγός Μπελανζέ θεωρεί ότι η άμεση παραλαβή περισσότερων Rafale F4 αποτελεί πολύ πιο ρεαλιστική και επιχειρησιακά ασφαλή λύση από την αναμονή για λιγότερα αλλά πιο εξελιγμένα Rafale F5 τα επόμενα χρόνια.
Τα Rafale της Ελλάδας
Οι εξελίξεις γύρω από το Rafale έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον και για την Ελλάδα, η οποία έχει επενδύσει στρατηγικά στο γαλλικό μαχητικό, ενισχύοντας σημαντικά τις δυνατότητες της Πολεμικής Αεροπορίας.
Η Αθήνα έχει αποκτήσει συνολικά 24 Rafale στην έκδοση F3R, εκ των οποίων 18 μέσω της αρχικής συμφωνίας και έξι επιπλέον μέσω της συμπληρωματικής παραγγελίας. Τα αεροσκάφη αυτά εντάχθηκαν σταδιακά στην Πολεμική Αεροπορία, προσφέροντας νέες δυνατότητες σε αποστολές αεροπορικής υπεροχής, κρούσης και στρατηγικής αποτροπής.
Η συζήτηση στη Γαλλία για τη μετάβαση από το Rafale F4 στο F5 αφορά άμεσα όλους τους διεθνείς χρήστες του αεροσκάφους, καθώς η Dassault καλείται να διαχειριστεί ένα τεράστιο πρόγραμμα παραγωγής και αναβαθμίσεων.
Για την Ελλάδα, το επόμενο μεγάλο ερώτημα αφορά την πορεία των μελλοντικών αναβαθμίσεων του στόλου της, καθώς η εξέλιξη του Rafale προς τις εκδόσεις F4 και F5 δημιουργεί νέες δυνατότητες σε ηλεκτρονικά συστήματα, δικτυοκεντρικές επιχειρήσεις και συνεργασία με μη επανδρωμένα αεροσκάφη.
Σε μια περίοδο αυξημένων προκλήσεων στην Ανατολική Μεσόγειο, η διατήρηση της τεχνολογικής υπεροχής των Rafale αποτελεί έναν από τους βασικούς παράγοντες για την ελληνική αεροπορική ισχύ τα επόμενα χρόνια.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών